231 - పునః శకునాని

పుష్కర ఉవాచః

పుష్కరుడు పలికెను : రాజు ఒకచోట నివాసము ఏర్పరచుకొన్న ప్పుడుగాని, వేళ్చునపుడు గాని, ప్రశ్న సమయమునందు గాని కచబడు శకునములు ఆ దేశము నందున, నగరమందును కలుగు శుభాశుభములను సూచించును “దీప్తములు,” “శాంతములు” అని శకునములు రెండు విధములు. అన్ని దీప శకునముల ఫలితములు అశుభములగు ననియు, శాంత శకవచుని ఫలితములు శుభములగుననియు జ్యోతి, శాస్త్రజ్ఞులు చెప్పివారు. దీప్తశకునములు వేలాదీప్త. నిక్షిప్త - దేశ దీప్త - క్రియాశీప - రుతదీప్త  జాతికీపములని అరువిధములు. వీటిలో పూర్వపర్వములు ప్రబలతరములు వగలు సంచరించవలసిన ప్రాణలు రాత్రి, రాత్రి సంచరించవలసినవి పగలు సంచరించినచో ఆ “వేలాదీప్తము” నక్షత్ర. లగ్న - గ్రహాదులు క్రూరావస్థను పొందిన సమయము కూడ “వేలాదీప్తము” సూర్యుడు ప్రయాణించు దిక్కు “ధూమిత”, ఉన్న దిక్కు “జ్వలిత” విడవబడినదిక్కు "ఆంగారిణి", ఈ మూడు దిక్కులును దీప్తములు. మిగిలిన ఐదును శాంతములు. దీప్త దిక్కులందు కలుగు శకునములు దిగ్దీప్తములు. గ్రామములో ఆరణ్య జంతువులును, ఆరణ్యములో గ్రామ్య జంతువులను ఉన్నచో ఆపినిందిత దేశము నిందిత ములు వృక్షములున్న దేశము గూడ నింద్యము. ఆశుభము

            విప్రవరా! ఆశుభ దేశమునందు కనబడు శకునములు “దేశ దీప్త ములు"; తన వర్ణ ధర్మమునకు విపరీతముగ ప్రవర్తించువాడు "క్రియాదీప్తుడు", భయంకర ధ్వని వినబడు “రుతదీప్తము” మాంసభోజనము మాత్రము చేయు ప్రాణి “జాతిదీప్తము”; దీప్తావస్థకు విపరీతమైన శకునములు శాంతములు; వాటిలో కూడ పైన చెప్పిన భేదములన్నియు గ్రహించవలెను. దీప్త-శాంతములు కలసినచో అవి మిశ్ర శకునములు, ఈ విధముగ పరిశీలించి వాటి ఫలాఫలములను చెప్పవలెను

గోవు, గుఱ్ఱము, గాడిద, కుక్క, సారిక, బల్లి, చటకము, భాసము, తాబేలు - ఇవి గ్రామవాసి ప్రాణులు. మేక , తోడేలు, చిలుక, గజరాజు, సూకరము, గేదె, కాకి . ఇవి గ్రామరణ్య ఉభయ వాసి ప్రాణులు. మిగిలిన ప్రాణులన్నియు ఆటవికములు. పిల్లి, కోడి కూత ఉథయవాసులు, వీటి ఆకారములో భేదముండును గాన వీటిని గుర్తించవచ్చును. గోకర్ణము, నెమలి, చక్రవాక ము, రాసభము, హరీతము. కాకి, కలాపము (ఒక విధముగు గుఱ్ఱము) కుక్కుభము, నక్క, ఖం జరీటము, వానరము, శతఘ్నము, చటక ము, కోకిల, శ్యేనము, కపింజలము, తీతువు, శతపత్రము, పావురము, ఖంజనము దోత్యూహము, శుకము, రాజీవము, కోడి, భరద్వాజము, సారంగము పగలు సంచరించు ప్రాణులు. వాగురి, గుడ్లగూబ, శరభము, శౌచము, చెవులపిల్లి, తాబేలు, లోమాసిక, పింగలిక రాత్రి సంచరించు ప్రాణులు. హంస, లేడి, పిల్లి, ముంగిస, భల్లూకము, సర్పము, వృకారి, సింహము, వ్యామము, ఒంటె, గ్రామసూకర ము, మనుష్యులు, శ్వావిరము, వషధము, నక్క, తోడేలు, కోకిల, సార సము, గుఱ్ఱము, ముంగిస, కౌపీనధారి పురుషులు రాత్రి, పగలు, కూడ సంచరించు ప్రాణులు.

యుద్దమునందు గాని, యుద్ధమునకై యాత్ర చేయునపుడు గాని ఈ ప్రాణులన్నియు గుంపుగా ఎదుటకు వచ్చినచో విజయప్రదములు, వెనుక నుంచి వచ్చినచో మృత్యు కారకములు. నీలకంఠము తన గూడు నుండి బైటకు వచ్చి ధ్వని చేయుచు ఎదురైనచో అది రాజుకు అవమాన సూచకము. అది వామభాగమునందు వచ్చినచో కలహకారకమ; భోజనమున బాధ కలిగించును. యాత్రా సమయమున దాని దర్శన ము ఉత్త మము. దాని ఎడమభాగము కనబడుట కూడ మంచిది. యాత్రా సమయమున నెమలి ఎక్కువ ధ్వని చేసినచో ఆది దొంగల ద్వారా ధనము కోల్పోవుటను సూచించును.

పరశురామా ! ప్రస్థాన సమయముందు లేడి ముందు ముందు నడచినచో అది మృత్యు ప్రదము. భల్లూకము, ఎలుక, నక్క, పులి, సింహము, పెల్లి, గాడిద - ఇవి ప్రతికూలమగు దిక్కున వెళ్ళినను. గాడిద గట్టిగా ఓండ్ర పెట్టినను, కపింజరిపక్షి ఎడమ ప్రక్క గావి, కుడి ప్రక్క గానీ ఉన్నను ఇవన్నియు ఉత్తమ శకునములు. కాని కపింజల పక్షి వెనుక ప్రక్కన ఉన్నచో చెడ్డఫలము నిచ్చును. యాత్రాసమయమున తీతు కనబడ కూడదు. లేడి. సూకరము, చిత్రవర్ణహరిణము, ఎడమ నుండి కుడివైపు వచ్చినచో సర్వదా కార్యసాధకము. కుడినుండి ఎడమ వైపు వెళ్లినచో మంచిది కాదు. ఎద్దు, గుఱ్ఱము, గ్రద్ద, పులి, సింహము, పిల్లి, గాడిద, పిల్లి, గాడిద మొదలైన కుడినుంచి ఎడమకు వెళ్ళినచో మనోవాంఛితసిద్ధి ప్రదములు. శృగాలము, శ్యామముఖము, చుంచు, పింగల, బల్లి, సూకరి, కోకిల, పులింగనామములు గల ప్రాణులు, భాసము, కారుషము, కోతి, శ్రీకర్ణము, ఛత్వరము, కపి, పిప్పీకము, గరువు, శ్యేనము ఇవి కుడి ప్రక్క నున్నను శుభము. యాత్రాకాలమున జాతీకము, సర్పము, చెవులపిల్లి, సూకరము, ఉడుము-- వీటి పేరు చెప్పుట గూడ శుభమని చెప్పబడినది.

భల్లూక - వానరములు విపరీత దిక్కునందు కనబడుట అనిష్ట కారకము. ప్రస్థానము చేసిన తరువాత ఏదినమున బలవత్తరమగు ఏశకునము కనబడునో అది ఆదినము నకు మాత్రమే ఫలమునిచ్చును. పరశురామా ! పిచ్చివాడు, భోజనార్థి, బాలుడు, శత్రువు మొదలగు వారు గ్రామసీమయందు గాని, నగర సీమయందు గాని కనబడినచో దానికి ఫల మేమియు ఉండదని తెలుసుకొనవలెను. ఆడనక్క ఒకసారిగాని, రెండుసార్లు గాని, మూడుసార్లు గాని, నాలుగుసార్లుగానీ కూసినచో శుభము. ఐదు లేదా ఆరుసార్లు కూసినచో అశుభము. ఏడుసార్లు కూసినచో శుభము. అంతకు మించికూసినచో ఫలమేమియు ఉండదు. మార్గ మధ్యమునందు సూర్యుని వైపు పైకి ఎగిసే జ్వాల కనబడి, అది చూడగానే రోమాంచకారి గాను, వాహనములు భయపడునట్లు గాను ఉన్నచో ఆది మహా భయ సూచకము. ముందుగనే ఏదైన ఒక ఉత్తమ ప్రదేశము నందు సారంగము కనబడినచో అది సంవత్సరము వరకును శుభ సూచకము. దానిని చూచుటచే ఆరంభమునందు గూడ శుభ మగును. అందుచే యాతా పారంభ దినమున అట్టి సారంగమును జూచి ఒక సంవత్సరము పాటు శుభ ఫలప్రాప్తి కలుగు నని గ్రహించవలెను.

అగ్ని మహాపురాణమునందు శకున వర్ణనమను రెండు వందల యొకటవ అధ్యాయము సమాప్తము.