32 - అథ సంస్కార కథనమ్

 అగ్ని రువాచః-

అగ్ని దేవుడు చెప్పెను : బుద్ధిమంతు డగు పురుషుడు నిర్వాణాడిదీక్షలలో నలబదియెనిమిది సంస్కారములు చేసికొనవలెను. ఆ సంస్కారములను గూర్చి వినము. వీటిచే మనుష్యుడు దేవతాతుల్యు డగును. మొట్టమొదట యోనిలో, గర్భాధానము. పిమ్మట (2) పుంసవన సంస్కారము చేయవలెను: పిమ్మట (3) సీమంతోన్నయనము, ఆ జాతకర్మ (6) నామకరణము (6) అన్నప్రాశనము (7) చూడాకర్మ (8) బ్రహ్మచర్యము (8) వైష్ణవి (10) పార్థి (11) భౌతికి (12) శ్రాతికి అను నాలుగు బ్రహ్మచర్యవ్రతములు, (13) గోదానము (14) సమావర్తనము (15) అష్టక (16) అన్వష్టక (17) పార్వణశ్రాద్ధము (18) శ్రావణి (19) ఆగ్రహాయణి. (20). చైత్రి (21) ఆశ్వయుజ అను ఏడు పాకయజ్ఞములు, (22) ఆధానము (23) అగ్నిహోత్రము (24) దర్శము (25) పౌర్ణమాసము (26) చాతుర్మాస్యము (27) పశుబంధము (28) సౌత్రామణి అను ఏడు హవిర్యజ్ఞములు (29) యజ్ఞములలో శ్రేష్ట మైన దగు. అగ్నిష్టోమము (30) ఆత్యగ్నిష్టోమము (31) ఉర్థ్యము - (32) షోడశి (33)  వాజపేయము (34) అతిరాత్రము (35) . ఆప్తోర్యామము అను ఏడు - సోమసంస్థలు, (36) హిరణ్యాంఘి (37) హిరణ్యాక్షము (38) హిరణ్యమిత్రము (39) హిరణ్యపాణి (40) హేమాక్షము (41) హేమాంగము (42) హేమసూత్రము (43) హిరణ్యాస్యము (44) హిరణ్యాంగము (45) హేమజిహ్వము (46) హిరణ్య వత్తు (47) అన్ని యజ్ఞములకును ఆధిపతి యైన (1) అశ్వమేధము అను సహ సేకయజ్ఞములు, సర్వభూతదయ, క్షమ, ఋజుత్వము శౌచము, అనాయాసము, మంగళము, అకార్పణ్యము, అస్పృహ అను ఎనిమిది గుణములు. ఈ సంస్కారములను చేయవలెను. ఇష్టదేవతామూలమంత్రమున నూరు ఆహుతు లివ్వవలెను. సౌర శాక్త - వైష్ణవ - శైవ దీక్షలలో అన్నింటియందును ఇవి సమానమే. ఈ సంస్కారములచే సంస్కృతు డగు పురుషుడు భోగములను, మోక్షమును కూడ పొందును. సమస్తరోగములచే విముక్తుడై దేవతాపురుషుడు వలె నుండును. మనుష్యునకు ఇష్టదేవతామంత్ర జపహోమ-పూజా-ధ్యానములచే ఆభీష్టప్రాప్తి కలుగును.

ఆగ్నేయమహాపురాణమునందలి సంస్కార వర్ణన మను ముప్పది రెండవ అధ్యాయము సమాప్తము.