బ్రహ్మాండ మహా పురాణము
18 - నక్షత్ర శ్రాద్ధము
బృహస్పతి చెప్పెను.
వేటు వేలు నక్షత్రముల యందు చేయవలసిన శ్రాద్దముల వివరముల గూర్చి నేను చెప్పగా శ్రద్దగా వినుము. యముఁడు వీనిని శశబిందువునకు చెప్పెను. కృత్తికా నక్షత్ర యోగమున అగ్నుల నాధానము చేసిన తరువాత శ్రాద్దమును చేయునతఁడు. స్వర్గమున పాల్గొందును. ఆతఁడు శ్రాద్ధ క్రియా నిర్వహణము నందు సుదృఢవ్రతుఁడై యాచరించవలెను. (2) రోహిణీ నక్షత్ర యోగమున పుత్రకాముఁడు. శ్రాద్దము సాచరించవలయును. సౌమ్య నక్షత్ర యోగమున (మృగశీర్ష) శ్రాద్దము నోచరించు నతఁడు తేజస్వియగును, ఆర్లా నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్దము చేయునతఁడు ప్రాయశః క్రూర కర్మల నాచరించువాఁడగును. (3) పునర్వసు నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్దము నాచరించువాఁడు వ్యవసాయిక భూములలో భాగస్వామి యగును. అంతియేకాక పుత్రవంతుఁడగును. (4) పుష్టికాముఁడు తిష్య (పుష్యమి) నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ధమాచరించవలెను. ఆశ్లేష నక్షత్ర యోగమున నెవఁడు ప్రీత్రర్చనము (శ్రద్దము) చేయునో ఆతఁడు వీరులయిన పుత్రుల పొందును. మఘనక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ద మాచరించిన యతఁడు అన్ని వర్ణములలో శ్రేష్ఠుఁడగును. (5) పూర్వ ఫల్గుణీ యోగమున పితరుల నర్చించువాఁడు సౌభాగ్యమును పొందును. (6) ఉత్తర ఫల్గుణీ నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్దము పెట్టువాఁడు సహజముగా ప్రధాన శీలుఁ డగును. పుత్ర వంతుండునగును. హస్తా నక్షత్ర యోగమున పిత్రర్చనము చేయునతఁడు సభలయందు ముఖ్యుఁడగును, చిత్రా నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్దము జరుపువాఁడు, అందమైన పుత్రులను బడయును. (7) స్వాతీయోగమున చేయువాఁడు వాణిజ్యమున లాభమొందును. పుత్రుల పొందగోరు నతఁడు వీశాఖా నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ధము నాచరించవలెను. (8) అనురాధా నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ధ మాచరించునతఁడు తన జాతియందు ప్రభుత్వమును పొందును. జ్యేష్ణా నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ధము నాచరించునతఁడు అత్యుత్కృష్టాధిపత్యము నొందును. (9)
రోగ విముక్తిని పొందగోరు నతఁడు మూలా నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ధము నాచరించవలయును. పూర్వాషాఢ నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ధము నాచరించువాడు అత్యంత యశస్సు నందును. ఉత్తరాషాఢ నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్దము నాచరించునతఁడు వీతశోకుఁడగును. (10) శ్రవణ నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్దము నాచరించువాఁడు పరమగతిని పొందును. ధనిషా నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్దము నాచరించు నతఁడు రాజ్యములో భాగస్వామి యగును. విపుల ధనమును పొందును. (11) వరుణ నక్షత్ర యోగమున (శతభిషము) శ్రాద్ద మాచరించు నతఁడు సాంగముగ వేదముల నభ్యసించును; మరియు భిషక్సిద్దిని గూడ పొందును. (12) పూర్వ భ్రాష్ట్రపద (భాద్రపద) నక్షత్ర యోగమున పితృకార్యము చేయునతఁడు బ్రతుకు జీవికలను {బ్రతుకు తెరువుల) అనేకము పొందును. ఉత్తర పౌష్ట పద (ఉత్తర భాద్రపద) నక్షత్రము నతిక్రమింపకయే - ఆ నక్షత్ర యోగమున పితృకర్మ నాచరించునతఁడు వేలకొలదీ గోవులను పొందును. (13) రేవతీ నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్దము నాచరించు నతం డు అధికమయిన ద్రవ్యమును, వెండి బంగార లోహముల వలనఁగాక, ఇతర లోహముల వలన పొందును. అశ్వనీ నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ధ మాచరించు నతఁడు అశ్వములను (గుఱ్ఱములను) పొందును. భరణీ నక్షత్ర యోగమున శ్రాద్ధ మాచరించునతఁడు ఉత్తములలో సాధు సత్తముఁ డగును. (14) ఈ శ్రాద్ధ నియమానుసరణమున శ్రాద్దము లాచరించిన శశిబిందువు' యావదూమిని బలముచే సులభముగా సంపాదించెను. దానిని ప్రశాసించెను. (ఏలేను).
ఇది వాయుప్రోక్త మహాపురాణమయిన బ్రహ్మాండమహా పురాణమున మధ్యభాగమున తృతీయోపోద్ఘాత పాదమున శ్రాద్ధకల్పమున 'నక్షత్ర శ్రాద్ధ'మను పదునెన్మిదవ యధ్యాయము.
Summary of chapter 56 of the Brahmānda Mahā Purana is as follows:
In majestic epic prose, this section introduces the glorious Solar Dynasty originating from Vaivasvata Manu, the righteous ruler of the present epoch. It details how this divine lineage was established to uphold justice, protect the virtuous, and demonstrate ideal kingship on earth. The devout heart takes refuge in the inspiring tales of these noble monarchs, whose lives burned as luminous lamps of unyielding dharma and divine devotion.