72 - రైవత మన్వంతరము

హే బ్రాహ్మన్! ఇప్పుడు రైవతుడను పేరు గల ప్రఖ్యాత ఐదవ మనువు యొక్క ఉత్పత్తి గురించి వృత్తాంతమును నీకు వివరముగా వర్ణించెదను వినుము. ఋతవాకుడను పేరు గల విఖ్యాత మహాభాగుడు అగు ఋషికి ముందు పుత్రులు లేకుండెను. తరువాత రేవతీ నక్షత్రము యొక్క శేష మందు ఆ ఋషికి ఒక పుత్రుడు ఉదయించెను. ఓ మునీ! ఆ ఋషి పుత్రుని విధానానుసారము జాతకర్మాది క్రియలు, ఉపనయనాది సమస్త క్రియలు జరిపించెను. కాని ఆ పుత్రుడు సచ్చీలము లేని వాడయ్యెను. ఆతని తల్లి కూడా కుష్ఠు వ్యాధిచే పీడింప బడుతూ అత్యంత క్లేశము ననుభవించు చున్నది. అప్పుడు ఆతని తండ్రి దుఃఖితుడై ఇట్లు చింతింప సాగెను.

“ఇందుల కిట్లు జరిగినది?” అని చింతింప సాగెను. అనంతరము అతి దుర్మార్గుడగు ఆ పుత్రుడు ఒక సమయమున వేరొక ముని పుత్రుని సమీపముననే ఆతని భార్యను హరించెను. దీనిచే ఋతవాకుడను ఋషి దుఃఖిత మనస్కుడై ఇట్లనుకొనసాగెను. “మానవులకు దుష్టుడగు పుత్రుడు కలుగుట కన్నా అసలు పుత్రుడు లేకుండుట శ్రేష్ఠము. ఎందుచేత ననగా కుపుత్రుడు తల్లి దండ్రుల హృదయమునకు ఎల్లప్పుడు కష్టములు కలుగ జేయును. మరియు స్వర్గ మందున్న పితరులను కూడ అధః లోకములలో పడ వేయును. ఈతని వల్ల సుహృద్గణాలకు కూడా ఉపకారము కలుగదు. పితృ గణాలకు తృప్తి కలుగదు. తల్లి దండ్రుల దుఃఖమునకు హేతువగు దుష్కర్ముడగు కుపుత్రుని జన్మను ధిక్కరింప వలెను. ఎవని సంతానము సర్వ జనాదృతము, పరోపకారీ శాంత ప్రకృతి మరియు సత్కర్మల యందు అనురక్తుడై ఉండునో, అతడు ధన్యుడు.”

మనలను పరలోక పరాన్ముఖులను చేయు వాడు కుపుత్రావలంబనము చేయువాడు, అసంతుష్టుడు అయిన ఈ మంద భాగ్యుడు కేవలము నరకము కొరకే సద్గతి కొరకు గాదు. కుపుత్రుడు, సుహృదణాల యొక్క దీసత్వము అపకారులు శతృవులు అగువారి ఆనందము అకాలమందే తల్లి దండ్రులకు ముసలితనమును నిశ్చయముగా సంపాదించి పెట్టును.

ఆ ఋషి అత్యంత దుష్ట చరిత్ర గల పుత్రుని దుష్ట వ్యవహారముచే ఈ విధముగా దగ్ధ మనస్కుడై ఆ వృత్తాంతము నంతయు చెప్పి గర్గ మహర్షిని ఈ విధముగా అడిగెను.

నేను పూర్వము సద్వ్రతము లందు నిరతుడనై యథావిధిగా వేదములను పఠించితిని. మరియు వేదము చదివిన పిదప విధి పూర్వకముగా భార్యను గ్రహించితిని. ఓ మహామునీ! శ్రౌత, స్మార్త, వషట్కార క్రియా స్వరూపముల ఏ కార్యము లన్నియు భార్యా సహితము చేయ వలయునో, భార్యను గ్రహించి నప్పటి నుండి ఇప్పటి వరకు ఆ వ్రతములు చేయుట యందు ఏ విధముగాను లోటు చేయలేదు.

ఓ మునీ! నేను పున్నామ నరకము యొక్క భీతిచే దాని నుండి రక్షణ పొందుటకు గర్భాధానా విధాను సారముగా ఈ పుత్రుని ఉత్పన్నము గావించితిని. కామాను రుద్దుడై పుత్రుడు జన్మించలేదు. ఓ మునీ! అయినప్పటికీ ఈ బాలకుడు ఎట్లు మాకు దుఃఖము నిచ్చువాడు, దుఃస్వభావ యుక్తుడుగను బంధు గణాలకు శోక ప్రదుడు అయి జన్మించెను? ఇది నా దోషము వలన కలిగినదా ఏమి?

ఓ ముని శ్రేష్టుడా! నీ పుత్రుడు రేవతి యొక్క అంతిమ కాలమున జన్మించెను. ఈ దుష్ట కాలమున జన్మించుటచే నీకు దుఃఖమును కలుగ జేయు చున్నాడు. ఇది నీ వలన గాని, నీ భార్య వలన గాని లేక నీ వంశము వారిచే గాని కలిగిన స్వధర్మ వ్యతిక్రమ ఫలితము కాదు. రేవతి యొక్క అంతిమ భాగమే ఈతని దుఃస్వభావమునకు కారణము.

ఎప్పుడు, రేవతి యొక్క అంతిమ కాల మందు జన్మించిన కారణమున నా ఏకైక పుత్రునకు ఈ దుఃస్వభావము కలిగినదో, ఈ కారణముచే ఆ రేవతి శీఘ్రముగా పతితురాలగు గాక.

ఎప్పుడు ఆ ఋతవాకుడు ఈ విధముగా శాపము నిచ్చెనో, అప్పుడు మనుష్యు లందరి ఎదుటనే రేవతీ నక్షత్రము పతితురాలగుట చూచి అందరి మనస్సులు ఆశ్చర్యచకితు లైనవి. ఆ రేవతీ నక్షత్రము కుముద పర్వతము లందు పడి నాలుగు దిశల యందలి వనములు, కందరములు, సెలయేళ్ళు, వీటన్నింటిని వెంటనే ప్రకాశింప చేసెను. సంపూర్ణ పృథ్వి యందు అత్యంత మనోహరమగు కుముద పర్వతము కూడా ఆ నక్షత్రము పడుటచే “రైవతక” అను పేరుతో విఖ్యాతి గాంచినది ఆ నక్షత్ర కాంతిచే పంకజ యుక్త సరోవరము నుండి అత్యంత స్వరూప వంతురాలగు ఒక కన్య జన్మించెను. ఓ భాగురే! ప్రముచ ముని ఆ కన్యకు రేవతి యొక్క కాంతిచే ఉత్పన్నమగుట చూసి ఆమె పేరు “రేవతీ” అని పెట్టెను.

ఆ ప్రముచ మహాభాగుడు రైవతక పర్వత మందున, తన ఆశ్రమ సమీపమున ఉత్పన్నమైన ఆ కన్యను పెంచసాగెను. తరువాత ఆ ముని ఆ రూప వంతురాలగు కన్య యౌవన వంతురాలగుట చూచి “ఎవరు ఈమెకు భర్త కాగలడు” అని యోచింప సాగెను. ఓ మునీ! ఈ విధముగా ఆలోచించు చుండగా ఆయనకు చాలా దినములు గడచి పోయెను. కానీ ఆ మహామునికి ఆమెకు తగిన వరుడు లభించ లేదు. అనంతరము ప్రముచ ముని అగ్నిని వర విషయము అడుగుటకు వహ్నిశాలకు వెళ్ళెను. అచట ముని అడిగి నప్పుడు హుతాశనుడు మునితో ఇట్లు పలికెను. మహా బలుడు మహా వీర్యవంతుడు ప్రియవాది అగు “దుర్గమ” అను పేరు గల పృథ్వీ పతి ఈమెకు భర్త యగును.

ఓ మునీ! అనంతరము స్వాయంభువ మనువు యొక్క జ్యేష్ట పుత్రుడు, ప్రియ వ్రతము యొక్క వంశ మందు జన్మించిన విక్రమ శీలుడగు రాజు యొక్క “కాలిందీ” అను పేరు గల మహిషి గర్భము నుండి జన్మించిన బుద్ధిమంతుడు, మహాబల పరాక్రమశాలి యగు ఆ నరాధిపతి దర్గముడు వేటాడుచు ముని యొక్క ఆశ్రమ మందు నిలచెను. ఆ భూపతి ఆశ్రమ మందు ప్రవేశించి ఋషి దర్శనమును పొందక ఆ కృశాంగి కన్యను ప్రియా అని చెప్పుచూ ఇట్లు పలికెను.

ఓ సుందరీ! భగవానుడగు ముని శ్రేష్ఠుడు ఈ ఆశ్రమము నుండి ఎచటకు పోయెను? ఎరిగిన తెలియ జేయుము. ఆయనకు నమస్కరించ వలెనని కోరు చున్నాను.

అగ్నిశాలకు వెళ్ళిన ఆ విప్రుడు రాజు యొక్క ఈ వాక్కులు మరియు “ప్రియా” అను సంభోదన విని వెంటనే అచటి నుండి బయలు దేరెను.

ఆ ముని అచటకు వచ్చుచునే ముందుగా రాజ చిహ్న సహితముగ వినయము, నమ్రత కలిగియున్న మహాత్ముడగు ఆ దుర్గమ రాజును చూసెను. ఆయన అతనిని చూడగానే గౌతముడను పేరు గల శిష్యునితో “ ఈ భూపాలునకు వెంటనే అర్ఘ్యమును తీసుకు రమ్ము. ఒక రూపమున అతడు చాలా దినముల పిదప ఆశ్రమమునకు వచ్చెను. ఇంకను ఈతడు అల్లుడు. అందుచే ఈతడు నిజముగా అర్ఘ్యమునకు యోగ్యుడు.” అని చెప్పెను.

అనంతరము రాజు, ఋషి జామాత అని చెప్పిన కారణమున చింతింప నారంభించెను. కాని ఏమియు అర్థము కాకున్నది. అప్పుడు నృపతి మౌనము వహించి అతని అర్ఘ్యమును స్వీకరించెను. మహాముని యగు ఆ విప్రుడు ఆశీనుడై అర్ఘ్యమును గ్రహించిన రాజేంద్రుని ఇట్లడిగెను. ఓ నరేశ్వరా! మీరు కుశలముగా వచ్చితిరా? మీ గృహము, ఓ మహాబాహూ! కోశాగారము, సైన్య గణాలు, మిత్ర గణాలు, భ్రుత్యు గణాలు, అమాత్య గణాలు కుశలముగా నుండిరా? వీరందరి ఆవలంబన స్థానము యొక్క మీకు కూడా క్షేమముగా నున్నదా?

మీ భార్య ఇచట కుశలముగా నున్నది. అందుచేత నేను మిమ్ములను ఆమె విషయమును అడుగ లేదు. ఇంతే గాక మీ పురము నందలి ఇతర స్త్రీలు క్షేమముగా నుండిరా?

ఓ సత్య పరాయణా! మీ దయ వలన నాకు ఏ విధముగాను క్షామము లేదు. కాని ఓ మునీ! ఈ ప్రదేశ మందు నాకు భార్య ఎవరున్నారు? ఈ విషయము తెలుసుకొన వలెనని కుతూహలముగా నున్నది.

ఓ రాజా! రేవతి అను పేరు గల మహాభాగా, త్రైలోక్య సుందరి, వరారోహ మీ యొక్క భార్య. మీరు ఆమెను ఎరుగరా ఏమి?

హే విభో! సుభద్రా, శాంత తనయా, కావేరీ తనయా సురాష్ట్రజ, సుజాత, కదంబ, వరూథజా, విపాఠా మరియు నందినీ అను భార్యల నందరినీ ఎరుగుదును. ఓ ద్విజుడా! వారు మా గృహము నందే నివసించెదరు. కాని ఓ భగవాన్! ఈ రేవతి అను భార్యను నేను ఎరుగను. ఈమె ఎవరు?

ఓ భూపాలా! ఇప్పుడే ఈ వర వర్ణినిని “ప్రియా” అని సంభోధించిరి. ఈ వర వర్ణిని మీకు శ్లాఘనీయురాలగు గృహిణి మీరు మరచితిరా ఏమి?

నిజమే. నేను ఇట్లు పలికితిని. కాని నా పలుకులందు దుస్వభావము లేదు మీరు ఈ కారణమున నా యందు కోపించ వద్దు. అని ప్రార్థించు చున్నాను.

ఓ భూపాలా! మీ “నా భావము దూషితము కాదు” అని చెప్పితిరి. అది నిజమే. కాని ఓ నృపతీ! ఇట్లు మీరు అగ్ని ప్రేరణచే పలికితిరి. పృథ్వీపతీ! నేను అగ్నిని “ఈమెకు భర్త ఎవరగుదురని” అడిగితిని. అప్పుడు అగ్ని మీరే ఈమెకు భర్త అగునని చెప్పెను.

అందుచేత ఓ నరాధిపతి! ఎవరిని మీరు “ప్రియా” అని సంభోధించితిరో ఆమెను మీకు ఇచ్చెదను. పరిగ్రహింపుడు. మీరు ఎందులకు విచారించు చుండిరి?

ఋషి ఈ విధముగా చెప్పగానే ఆ రాజు మౌనముగా నుండెను. అప్పుడు ఆ ముని కన్యా వివాహము యొక్క విధులను చేయుటకు ఉద్యుక్తు డయ్యెను. ఓ మహామునీ! వివాహము చేయుటకు ఉద్యుక్తుడైన తండ్రిని చూచి వినయముతో సంక్షిప్తముగా నిట్లు పలికెను. ఓ తండ్రీ! నా యందు మేకు ప్రీతి యున్నచో నాపై ప్రసన్నత జూపి రేవతీ నక్షత్ర మందు నా వివాహమును చేయుడు.

ఓ భద్రా! రేవతీ నక్షత్రము చంద్ర యోగము గలదై యుండ లేదు. ఇదిగాక ఇతర నక్షత్రము లన్నియు శ్రేష్టముగా యున్నవి.

ఓ తండ్రీ! ఆ రేవతీ నక్షత్ర వర్జిత కాలము నా విషయమున విఫలమని తెలియు చున్నది. నాతో సమానమగు కన్య యొక్క వివాహము విఫల కాల మందు ఎట్లుండును?

పూర్వము ఋతవాక్కుడను పేరు గల విఖ్యాత తపస్వి రేవతీ నక్షత్రముపై కోపించి ఆ నక్షత్రమును ఆకాశము నుండి పడవేసెను. నేను ఇంతకు ముందు ఈ రాజునకు “ఈ మదిరేక్షణను భార్యగా నీకు ప్రసాదింతును” అని ప్రతిజ్ఞ చేసితిని. కాని నీవు ఈ సమయమున వివాహము చేసుకొనుటకు అంగీకరించుట లేదు. ఈ కారణమున నాకు సంకటము ప్రాప్తించినది.

తండ్రీ! ఋతువాజ్ముని ఎట్టి తపస్సు చేసి యుండె ననగా నా తండ్రి తన ద్వారా అట్టి తపస్సును సాధింప లేదు. అయితే నేను బ్రహ్మ బంధువు యొక్క కన్యనా ఏమి?

ఓ బాలా! నీవు బ్రహ్మణాధముని కుమార్తెవు కావు. మరియు సామాన్య తపస్వి కుమార్తెవు కూడా కావు. ఎట్టి ఋషి ఇతర దేవతలను సృష్టించుట యందు సమర్థుడో, అట్టి ఋషినగు నాకు కుమార్తెవు.

నా తండ్రి అట్టి తపస్వి అయినచో రేవతీ నక్షత్రమును ఆకాశము నందు నిలిపి ఆ నక్షత్రము నందు నా వివాహ కార్యమును ఎందుకు చేయుట లేదు?

ఓ భద్రా! అట్లే అగు గాక. నీకు మంగళ మగుగాక. ఇప్పుడు ప్రీతి గల దాని వగుము. నేను నీ కొరకు రేవతీ నక్షత్రమును చంద్ర మార్గమున నిలిపెదను.

ఓ ద్విజోత్తమా! ఆ తరువాత ఆ ప్రముచ మహాముని తపస్సు యొక్క ప్రభావముచే రేవతీ నక్షత్రమును పూర్వము వలె చంద్ర సంయుక్తము చేసెను. తిరిగి యథావిధిగా మంత్రముల ద్వారా దుహిత యొక్క వివాహ కార్యమును సంపన్నము చేసి అత్యంత ప్రసన్న చిత్తుడై జామాతతో ఇట్లు పలికెను.

ఓ భూపాలా! నేను వివాహము యొక్క యౌతుక స్వరూపమున నీకు ఏమి ఇత్తును? అయినను చెప్పుము. నీవు అడిగిన దుర్లభమగు వస్తువును కూడా నేను అప్రతిహత తపస్సు యొక్క ప్రభావముచే నీకు ఇచ్చెదను.

ఓ మునీ! నేను స్వాయంభువ మనువు యొక్క వంశము నందు జన్మించితిని. మీ దయ వలన మన్వంతరాధిపతి యగు పుత్రుని పొందగోరు చున్నాను. ఇదియే నా ప్రార్థన.

ఓ రాజా! నీ కోరిక సిద్ధించును. నీ పుత్రుడు మనువు అయి సంపూర్ణ పృథ్విని భోగింప గలడు. మరియు ధర్మజ్ఞుడగును.

తరువాత ఆ భార్య రేవతీ సహితముగా తన రాజధానికి చేరుకొనెను. అనంతరము రేవతీ గర్భమున రైవత మనువు జన్మించెను. యితడు ధర్మముల నెరిగిన మనుష్యులచే అపరాజితుడు, సంపూర్ణ శాస్త్రార్థము లందు పారంగతుడు, వేదం విద్య మరియు అర్థ శాస్రము జ్ఞానము గలవాడు అయ్యెను. బ్రాహ్మన్! అతని మన్వంతరము యొక్క దేవతలు, మునులు, ఇంద్రులు, భూపాల గణాలు మొదలగు వాని విషయమును చెప్పెదను సావదానుడవై వినుము.

ద్విజుడా! దేవా గణాలు సుమేధా, భూపతి, వైకుంఠ, అమితాభ, అను ఈ నాలుగు గణాలు ముఖ్యమైనవి. ప్రత్యేక గణములందు పదునాలుగు చొప్పున దేవత లుందురు. ఆ నాలుగు ముఖ్య గణాలకు నూరు యజ్ఞములు చేసిన విభుడను పేరు గల ఇంద్రుడు అధిపతిగా నుండెను. హిరణ్య రోముడు, వేదశ్రీ, ఊర్థ్వబాహు, వేదబాహు, సుధామా, మహాముని, పర్జన్య, మరియు వేద, వేదాంగ పారంగతుడగు వసిష్ఠ మహాభాగుడు. రైవత మన్వంతర మందు వీరు సప్తర్షులుగా నుండిరి. బలబందు, మహావీర్య, సుయష్టవ్య, సాత్యక ఇత్యాది రైవత మనువు యొక్క పుత్రులుండిరి.

రైవత మనువు పర్యంతము ఏ సమస్త మనుగణాలను గురించి నీకు చెప్పితినో, స్వారోచిష మనువు కాక ఇవన్నియు స్వాయంభువ మనువు యొక్క వంశమందు ఉత్పన్న మైనవి. (ఏ మానవులు ఈ ఉత్తమ వాఖ్యానమును నిత్యమూ వినుచుందురో లేక చదువుదురో వారు సంపూర్ణ పాపముల నుండి విడువబడిన వారై కోరిన లోకములను పొందుదురు.)