Read Bhāgavata Mahā Purāṇa First Skanda in Telugu
శ్రీమద్భాగవత మహాపురాణంలో ప్రథమ స్కంధము అనేది భక్తిరసంతో నిండిన మహోన్నతమైన ప్రవేశ ద్వారము వంటిది. సమస్త వేదములు, ఉపనిషత్తులు అను కల్పవృక్షం నుండి జారిన అమృతతుల్యమైన పక్వఫలమే శ్రీమద్భాగవతమని, శ్రీ శుకదేవ గోస్వామి ముఖారవిందం నుండి వెలువడిన ఈ దివ్య కథామృతం సకల తాపత్రయాలను నశింపజేస్తుందని ఇక్కడ ప్రబోధించబడింది. నైమిశారణ్యంలో శౌనకాది మునులకు సూత మహర్షి అందజేసిన ఈ అమూల్య ప్రసాదంలో, వ్యాసభగవానుని నిర్వేదము, దేవర్షి నారదుని ఉపదేశములు, భగవానుడైన శ్రీకృష్ణుని లీలలు మరియు అవతార వైభవము పరమ రమణీయంగా వర్ణించబడ్డాయి.
ప్రథమ స్కంధము – శ్రీమద్భాగవత విషయ సూచిక
1 – నైమిశారణ్య మునుల ప్రశ్నలు
పుణ్యక్షేత్రమైన నైమిశారణ్యంలో శౌనకాది మహర్షులు కలియుగ ప్రభావం నుండి మానవాళిని ఉద్ధరించడానికి వేయి సంవత్సరాల పాటు సాగే మహాయజ్ఞాన్ని ప్రారంభించారు. కలియుగంలో ధర్మం క్షీణించి ప్రజలు మందభాగ్యులు అవుతారని గ్రహించిన ఆ పవిత్ర మునులు, పూర్ణ వినయంతో సూత మహర్షిని సమీపించి సకల జీవులకు అత్యంత శ్రేయస్కరమైనది ఏది, సమస్త శాస్త్రాల సారం ఏమిటి, శ్రీకృష్ణ భగవానుడు అవతరించిన దివ్య ప్రయోజనం ఏమిటి మరియు భగవంతుడు తన ధామానికి వేంచేసిన తర్వాత ధర్మం ఎవరిని శరణు వేడిందో తెలియజేయవలసిందిగా ఆరు ముఖ్యమైన ప్రశ్నలను అడిగారు.
2 – భగవత్తత్త్వము మరియు దివ్యసేవ
సూత మహర్షి తన గురువైన శ్రీ శుకదేవ గోస్వామికి ఆత్మపూర్వక ప్రణామాలు అర్పిస్తూ, భగవంతుని పట్ల పురోగమించే అహేతుకమైన, ప్రతిహతం కాని నిష్కామ భక్తిసేవయే ఆత్మకు పరమధర్మమని ప్రబోధించారు. శ్రీ వాసుదేవుని పట్ల అంకితమైన భక్తి భావన జీవునిలో క్షణంలో వైరాగ్యాన్ని, దివ్యజ్ఞానాన్ని ప్రసరింపజేస్తుందని, భగవత్కథలను వినడం వల్ల హృదయ కల్మషాలన్నీ నశించి పరమ శాంతి లభిస్తుందని ఆయన వివరించారు.
3 – సర్వావతారములకు శ్రీకృష్ణుడే మూలము
ఈ అధ్యాయంలో భగవంతుని విరాడ్రూప వర్ణనతో పాటు సృష్టి పరిపాలన మరియు రక్షణ కొరకు యుగయుగాల్లో వ్యక్తమైన ప్రధాన అవతారాల లీలలు వర్ణించబడ్డాయి. సనత్కుమారులు, వరాహ, నారద, నర-నారాయణ, కపిల, దత్తాత్రేయ, యజ్ఞ, ఋషభ, పృథు, మత్స్య, కూర్మ, ధన్వంతరి, మోహిని, నృసింహ, వామన, పరశురామ, వ్యాస, రామ, బలరామ, కృష్ణ, బుద్ధ మరియు కల్కి అవతారాలను లెక్కిస్తూ, ఈ అవతారాలన్నీ భగవంతుని అంశలు లేదా కళలు అని, అయితే శ్రీకృష్ణ భగవానుడు మాత్రం స్వయంగా స్వయం భగవంతుడని సూత మహర్షి పరమ సత్యాన్ని ప్రకటిస్తారు.
4 – శ్రీ నారదుల ఆగమనము
శ్రీమద్భాగవత మహాపురాణాన్ని శ్రీ కృష్ణ ద్వైపాయన వ్యాసభగవానుడు ఏ పరిస్థితులలో రచించారో మరియు శ్రీ శుకదేవ గోస్వామి దీనిని ఏ విధంగా వ్యాప్తి చేశారో తెలుసుకోవాలని శౌనక మహర్షి కోరారు. మానవాళి శ్రేయస్సు కోసం వ్యాసభగవానుడు వేదాలను నాల్గింటిగా విభజించి, మహాభారతాన్ని మరియు పురాణాలను రచించినప్పటికీ, ఆయన హృదయంలో ఏదో తెలియని అసంతృప్తి నిండి ఉండగా, ఆయనకు దివ్యమార్గదర్శనం చేయడానికి దేవర్షి నారదుడు ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
5 – వ్యాసభగవానునికి నారదుని ఉపదేశము
దేవర్షి నారదుడు వ్యాసభగవానుని అసంపూర్తి భావనకు గల కారణాన్ని వివరిస్తూ, కేవలం భగవంతుడైన శ్రీకృష్ణుని దివ్య నామ, రూప, గుణ లీలలను మాత్రమే ప్రత్యేకంగా కీర్తించకపోవడమే దానికి కారణమని తెలియజేశారు. భగవద్గుణానుకీర్తన లేని సాహిత్యం కాకుల విహారస్థలమని, కేవలం శ్రీకృష్ణుని దివ్య లీలలతో నిండిన గ్రంథమే సమస్త మానవాళి పాపాలను ప్రక్షాళన చేసి ఆధ్యాత్మిక విప్లవాన్ని తెస్తుందని చెబుతూ, నారదుడు తన పూర్వ జన్మ వృత్తాంతాన్ని మరియు సాధుసేవ వల్ల తనకు లభించిన భగవదనుగ్రహాన్ని వెల్లడించారు.
6 – నారద వ్యాసుల సంవాదము
నారద మహర్షి తన దివ్య వృత్తాంతాన్ని కొనసాగిస్తూ, పూర్వజన్మలో తల్లి మరణానంతరం తాను నిర్జనమైన అడవికి వెళ్ళి తీవ్ర ధ్యానంలో మునిగిపోగా శ్రీ వాసుదేవుని దివ్య మంగళ రూప దర్శనం లభించిందని చెప్పారు. ఆ క్షణిక దర్శనం తనలో అపారమైన అనురాగాన్ని నింపిందని, భగవంతుడు తన దివ్య రూపాన్ని అదృశ్యం చేసి, ఈ జన్మలో ఇక దర్శనం లభించదని, అయితే తదుపరి జన్మలో తన నిత్యపారిషదునిగా స్వీకరిస్తానని అభయమిచ్చాడని నారదుడు వివరించారు. ఈ అనుభవంతో నారదుడు సకల లోకాలకు భాగవత ధర్మాన్ని ప్రచారం చేసే మహోన్నత శక్తిని పొందారని వివరిస్తూ, వ్యాసభగవానుని శ్రీమద్భాగవత రచనకు ప్రేరేపించారు.
7 – ద్రోణపుత్రుడైన అశ్వత్థామ శిక్షించబడుట
నారద మహర్షి ఉపదేశాల ప్రకారం వ్యాసభగవానుడు సరస్వతీ నదీ తీరాన భక్తియోగంలో నిమగ్నుడై, పూర్ణ పురుషోత్తముడైన భగవంతుని, ఆయన మాయాశక్తిని దర్శించి, జీవుల సంసార దుఃఖాలను నశింపజేసే శ్రీమద్భాగవతాన్ని సంకలనం చేశారు. అనంతరం కురుక్షేత్ర యుద్ధ ముగింపులో ద్రౌపదీ దేవి నిద్రిస్తున్న పుత్రులను దారుణంగా వధించిన అశ్వత్థామను అర్జునుడు బంధించి ద్రౌపది ముందుకు తీసుకురావడం, దయార్ద్ర హృదయంతో ద్రౌపది ఆయనను క్షమించమని వేడుకోవడం, గురుపుత్రుడైన అశ్వత్థామను చంపకుండా శిరోముండనం చేసి అవమానించి పంపివేయడం వర్ణించబడింది.
8 – కుంతీదేవి స్తుతులు మరియు పరీక్షిత్తు రక్షణ
అశ్వత్థామ పాండవ వంశాన్ని నిర్మూలించడానికి విసిరిన అమోఘమైన బ్రహ్మాస్త్రాన్ని చూసి, ఉత్తర గర్భంలో ఉన్న పరీక్షిత్తును రక్షించమని శ్రీకృష్ణుడిని శరణు వేడింది. యోగేశ్వరుడైన శ్రీకృష్ణుడు తన చతుర్భుజ రూపంతో ఉత్తర గర్భంలో ప్రవేశించి పసిపాపను రక్షించారు. ఈ దివ్యలీలను దర్శించిన కుంతీదేవి శ్రీకృష్ణుని పరమదైవంగా కొనియాడుతూ అద్భుతమైన ప్రార్థనలు చేసింది; తమకు నిరంతరం ఆపదలే కలగాలని, అప్పుడే శ్రీకృష్ణుని స్మరణ నిరంతరం లభిస్తుందని వేడుకున్నది.
9 – శ్రీకృష్ణుని సమక్షంలో భీష్మపితామహుని నిర్యాణము
కురుక్షేత్ర యుద్ధంలో జరిగిన అపార ప్రాణ నష్టానికి మిక్కిలి శోకిస్తున్న ధర్మరాజును ఊరడించడానికి, శ్రీకృష్ణుడు పాండవులను భీష్మపితామహుని వద్దకు తీసుకువెళ్ళారు. అంపశయ్యపై ఉన్న భీష్ముడు శ్రీకృష్ణుని దివ్య సన్నిధిలో ధర్మరాజుకు రాజధర్మాలు, మోక్షధర్మాలు మరియు భక్తియోగాన్ని ఉపదేశించారు. అనంతరం తన దృష్టిని, మనస్సును శ్రీకృష్ణుని సుందర రూపంపై నిలిపి, పరమభక్తితో రమణీయమైన స్తుతులను అర్పిస్తూ, భీష్ముడు తన ప్రశాంత దేహాన్ని త్యజించి దివ్యధామానికి చేరుకున్నారు.
10 – శ్రీకృష్ణుడు ద్వారకకు ప్రయాణమగుట
భీష్మపితామహుని దివ్య నిర్యాణానంతరం ధర్మరాజు ధర్మబద్ధంగా హస్తినాపుర సామ్రాజ్యాన్ని పరిపాలిస్తూ, ప్రజలకు సమృద్ధిని, శాంతిని ప్రసాదించాడు. అంతట శ్రీకృష్ణుడు హస్తినాపురం నుండి తన రాజధానియైన ద్వారకకు బయలుదేరడానికి సిద్ధపడగా, పాండవులు, అంతఃపుర కాంతలు మరియు హస్తినాపుర ప్రజలు భగవంతుని విరహ వేదనను తట్టుకోలేక కంటనీరు పెట్టారు. శ్రీకృష్ణుడు అందరినీ ఊరడిస్తూ రథంపై ద్వారకా నగరానికి పయనమయ్యారు.
11 – శ్రీకృష్ణుడు ద్వారకలో ప్రవేశించుట
ద్వారకా నగర సరిహద్దులకు చేరుకున్న శ్రీకృష్ణుడు తన పాంచజన్య శంఖాన్ని పూరించగా, ఆ దివ్య ధ్వనిని విని ద్వారకావాసులు అపారమైన ఆనందంతో భగవంతునికి స్వాగతం పలకడానికి పరుగెత్తుకు వచ్చారు. ద్వారకా నగరం సమస్త వైభవాలతో, అలంకారాలతో ప్రకాశిస్తుండగా, శ్రీకృష్ణుడు తన తల్లిదండ్రులైన వసుదేవుడు, దేవకీదేవులకు ప్రణామాలుర్పించి, తన దేవేరులను ఆత్మీయంగా పలకరిస్తూ నగరంలో ప్రవేశించిన తీరు ఈ అధ్యాయంలో మహోన్నతంగా వర్ణించబడింది.
12 – సామ్రాట్ పరీక్షిత్తు జననము
ధర్మరాజు తన రాజ్యం సుభిక్షంగా ఉన్నందుకు కృతజ్ఞతగా మూడు అశ్వమేధ యజ్ఞాలను నిర్వహించాడు. ఉత్తర గర్భంలో శ్రీకృష్ణునిచే రక్షించబడిన ఉత్తరా-అభిమన్యుల పుత్రుడు జన్మించగా, ఆ బాలుడు గర్భంలో తాను చూసిన దివ్య రూపాన్ని ప్రతి ఒక్కరిలోనూ పరీక్షించి చూస్తుండడం వల్ల ఆయనకు ‘పరీక్షిత్తు’ అని నామకరణం చేశారు. బ్రాహ్మణులు ఆ బాలుడు భవిష్యత్తులో మహాభాగవతుడిగా, ధర్మపాలుడిగా కీర్తిగాంచుతాడని జోస్యం చెప్పారు.
13 – విదురుని రాక మరియు ధృతరాష్ట్రుని గృహత్యాగము
మైత్రేయ మహర్షి నుండి ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానాన్ని పొంది తీర్థయాత్రలు ముగించుకుని విదురుడు హస్తినాపురానికి తిరిగి వచ్చాడు. వృద్ధుడైన ధృతరాష్ట్రుడికి ప్రాపంచిక భోగాల పట్ల ఉన్న అజ్ఞానాన్ని, మోహాన్ని తొలగించడానికి విదురుడు తీవ్రమైన జ్ఞానోపదేశం చేశాడు. విదురుని నిష్ఠుర సత్యాలతో కన్నులు తెరిచిన ధృతరాష్ట్రుడు అర్ధరాత్రి ఎవరికీ చెప్పకుండా తన భార్య గాంధారితో కలసి అడవులకు వెళ్ళిపోయాడని, అక్కడ తీవ్ర తపస్సుతో ముక్తిని పొందాడని తెలుస్తుంది.
14 – శ్రీకృష్ణుని అంతర్ధాన సూచనలు
కాలం గడుస్తుండగా, హస్తినాపురంలో ధర్మరాజుకు భూమిపైనా, ఆకాశంలోనూ, సమస్త జీవులలోనూ భయంకరమైన అపశకునాలు కనిపించసాగాయి. ఇవి కలియుగాగమనానికి మరియు శ్రీకృష్ణ భగవానుడు ఈ మర్త్యలోకం నుండి అంతర్ధానమవ్వడానికి సూచనలని ధర్మరాజు గ్రహించాడు. ద్వారకకు వెళ్ళిన అర్జునుడు ఎంతకూ తిరిగి రాకపోవడంతో తీవ్ర ఆందోళన చెందుతున్న ధర్మరాజు వద్దకు అర్జునుడు కాంతిహీనుడై, కంటినీరు పెట్టుకుంటూ తిరిగి వచ్చాడు.
15 – శ్రీకృష్ణుని స్వధామ ప్రాప్తి మరియు పాండవుల మహాప్రస్థానము
శ్రీకృష్ణ భగవానుడు తన భౌతిక లీలలను ముగించి స్వధామానికి వేంచేశారని, ఆయన అంతర్ధానంతో తమ శక్తులన్నీ నశించాయని అర్జునుడు ధర్మరాజుకు తెలియజేశాడు. శ్రీకృష్ణుని విరహాన్ని తట్టుకోలేక, పాండవులు తమ రాజ్యాన్ని యౌవనుడైన పరీక్షిత్తుకు అప్పగించి, ద్రౌపదితో కలసి ఉత్తర దిశగా మహాప్రస్థానాన్ని ప్రారంభించారు. వారు తమ మనస్సులను కేవలం శ్రీకృష్ణుని పైనే నిలిపి ఆధ్యాత్మిక రహిత స్థితిని దాటి భగవద్ధామాన్ని పొందారు.
16 – పరీక్షిత్తు కలియుగాన్ని నిగ్రహించుట
మహారాజా పరీక్షిత్తు ధర్మబద్ధంగా ప్రపంచాన్ని పరిపాలిస్తూ, తన రాజ్యంలో ధర్మాన్ని ప్రతిష్ఠించాడు. ఒకరోజు ఆయన దిగ్విజయం చేస్తుండగా, రాజు వేషంలో ఉన్న ఒక శూద్రుడు ఒంటికాలితో ఉన్న ఎద్దును మరియు ఏడుస్తున్న ఆవును దారుణంగా బాధిస్తుండడం చూశాడు. ఆ ఎద్దు ధర్మదేవత అని, ఆవు భూదేవి అని గ్రహించిన పరీక్షిత్తు, ఆ శూద్రుడే కలిపురుషుడని తెలుసుకుని తీవ్ర ఆగ్రహంతో కత్తి దూశాడు.
17 – కలిపురుషునికి శిక్ష మరియు స్థానములు
తనను చంపడానికి సిద్ధపడిన పరీక్షిత్తు మహారాజు పాదాలపై కలిపురుషుడు పడి శరణు వేడగా, శరణాగత రక్షకుడైన పరీక్షిత్తు ఆయనను చంపకుండా అభయమిచ్చాడు. అయితే తన రాజ్యంలో ధర్మానికి విఘాతం కలగకుండా ఉండటానికి, కలిపురుషుడు నివసించడానికి జూదం, మద్యపానం, వ్యభిచారం, హింస మరియు అధర్మంగా సంపాదించిన సువర్ణం (బంగారం) అనే ఐదు స్థానాలను మాత్రమే కేటాయించి, మిగిలిన సామ్రాజ్యమంతటా కలి ప్రభావం పడకుండా కట్టుదిట్టం చేశాడు.
18 – శమీక ముని కుమారునిచే పరీక్షిత్తు శపించబడుట
ఒకరోజు పరీక్షిత్తు మహారాజు అడవిలో వేటాడి అలసిపోయి, దాహంతో శమీక మహర్షి ఆశ్రమానికి వచ్చాడు. సమాధిలో ఉన్న ముని రాజుకు ఆతిథ్యం ఇవ్వలేకపోవడంతో, రాచరికపు అలసట, ఆకలి మందగించిన వివేకంతో పరీక్షిత్తు ఒక చచ్చిన పామును ముని మెడలో వేసి వెళ్ళిపోయాడు. ఇది తెలిసిన శమీకుని కుమారుడైన శృంగి అనే బ్రాహ్మణ బాలుడు ఆగ్రహంతో, ఏడు రోజుల్లో పరీక్షిత్తు తక్షకుడనే సర్పం కాటుచేత మరణిస్తాడని శపించాడు. ఈ శాపాన్ని పరీక్షిత్తు భగవదిచ్ఛగా శిరసావహించాడు.
19 – శ్రీ శుకదేవ గోస్వామి ఆగమనము
తనకు లభించిన శాపాన్ని ఐహిక బంధాల నుండి విముక్తి పొందే భగవదనుగ్రహంగా భావించి, పరీక్షిత్తు మహారాజు గంగా నదీ తీరంలో ప్రాయోపవేశానికి సిద్ధపడ్డాడు. అక్కడికి విశ్వంలోని మహర్షులు, సిద్ధులు తరలివచ్చారు. ఆ పవిత్ర సభలోకి పదహారేళ్ళ తేజోమూర్తియైన శ్రీ శుకదేవ గోస్వామి ప్రవేశించగా, పరీక్షిత్తు ఆయనకు పాదాభివందనం చేసి, మరణాసన్నుడైన మానవుడు చేయవలసిన పరమ ధర్మం ఏమిటని ప్రశ్నించాడు. ఈ చారిత్రాత్మక ప్రశ్న శ్రీమద్భాగవత పురాణ శ్రవణానికి నాంది పలికింది.