Read Mārkaṇḍeya Purāṇa in Telugu
వేదవ్యాస భగవానుని శిష్యులైన జైమిని మహర్షి సందేహాల నివృత్తితో ప్రారంభమయ్యే ఈ శ్రీ మార్కండేయ పురాణము అష్టాదశ పురాణాలలో ఏడవదిగా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఈ పవిత్ర పురాణంలో మొత్తం ఒకటొందల ముప్పై ఏడు అధ్యాయాలు ఉన్నాయి. ఇది ప్రధానంగా జైమిని మహర్షికి, వింధ్య పర్వతాలలో నివసించే ధర్మజ్ఞులైన దివ్య పక్షులకు మధ్య జరిగిన పవిత్ర సంవాదంతోనూ; ఆ తర్వాత మార్కండేయ మహర్షికి, ఆయన ప్రియ శిష్యుడైన క్రోష్టుకికి మధ్య జరిగిన బ్రహ్మవిద్యోపదేశంతోనూ అలరారుతోంది. మొదటి నలభై నాలుగు అధ్యాయాలలో కర్మవిపాకము, పతివ్రతా ధర్మము, దత్తాత్రేయ స్వామి అనుగ్రహము, మదాలసా దేవి తన పుత్రులకు గావించిన ఆత్మజ్ఞానోపదేశము వంటి అనర్ఘ ఆధ్యాత్మిక విషయాలు వివరించబడ్డాయి. నలభై ఐదవ అధ్యాయం నుండి నూట ముప్పై ఆరవ అధ్యాయం వరకు సృష్టి క్రమము, మన్వంతరాల వర్ణన, భూగోళ విశేషాలు, సూర్యవంశ చంద్రవంశ రాజుల పుణ్య చరిత్రలు మరియు పరమ పావనమైన శ్రీ దేవీ మాహాత్మ్యము రూపొందించబడ్డాయి. చివరి నూట ముప్పై ఏడవ అధ్యాయంలో ఈ దివ్య పురాణ శ్రవణ ఫలశ్రుతి వివరించబడి ముగుస్తుంది.
శ్రీ మార్కండేయ పురాణము సనాతన ధర్మము యొక్క అమూల్యమైన రత్నకలశము. ఇందులో మొదటిది ధర్మ రక్షణ మరియు సత్య పాలన. హరిశ్చంద్ర మహారాజు సత్య రక్షణకై గావించిన సర్వస్వ త్యాగము, కువలయాశ్వుని వీరత్వము, మరుత్త మహారాజు యజ్ఞ వైభవము, దముని పితృభక్తి ద్వారా ధర్మాచరణయే మానవాళికి పరమౌషధమని నిరూపించబడింది. రెండవది పరాశక్తి ఉపాసన మరియు జగన్మాత దివ్య లీలలు. ఎనభై ఒకటవ అధ్యాయం నుండి తొంభై మూడవ అధ్యాయం వరకు విస్తరించి ఉన్న దేవీ మాహాత్మ్యము లేదా సప్తశతి, మధుకైటభ సంహారము, మహిషాసుర మర్దనము, శుంభనిశుంభ వధ ద్వారా దివ్య శక్తి యొక్క సర్వోన్నత వైభవాన్ని కీర్తిస్తుంది. మూడవది జ్ఞాన యోగము మరియు ఆత్మవిద్య. మదాలసా దేవి తన ఉయ్యాల జోలపాటల ద్వారా పుత్రులకు ఉపదేశించిన అద్వైత తత్త్వము, దత్తాత్రేయ అవధూత రాజర్షి అలర్కునకు తెలిపిన యోగసాధన జీవుని ముక్తిమార్గానికి దారి చూపుతాయి. నాల్గవది సూర్యారాధన మరియు పితృదేవతల పవిత్రత. సూర్యభగవానుని దివ్య తేజస్సు, ఆదిదేవునిగా ఆయన మహిమ, పితృదేవతల ప్రసన్నతకై ఆచరించే శ్రాద్ధకర్మల విశిష్టత ఈ పురాణంలో అత్యంత భక్తిప్రపత్తులతో వర్ణించబడ్డాయి.
Read Mārkaṇḍeya Purāṇa Online in Telugu
Read Mārkandeya Purāṇa Online in Telugu
మార్కండేయ మహా పురాణము విషయ సూచిక
1 – జైమిని శిష్య ప్రశ్నలు
మహాభారత సంగ్రామానికి సంబంధించిన కొన్ని గూఢమైన సందేహాలను నివృత్తి చేసుకోవడానికి జైమిని మహర్షి మార్కండేయ ఆశ్రమానికి వేంచేశారు. పరమేశ్వరుడైన వాసుదేవుడు మానవ రూపమెత్తుటకు గల కారణము, ద్రౌపదీ దేవి పుత్రులు వివాహము కాకుండానే నిద్రావస్థలో మరణించుటకు గల కర్మఫలము, బలరామస్వామి బ్రహ్మహత్యా పాతక నివృత్తికై తీర్థయాత్రలు చేయుట మరియు ద్రౌపది ఐదుగురు పాండవులకు పత్నిగా మారిన దివ్య రహస్యములను జైమిని విన్నవించారు. మార్కండేయ మహర్షి తన నియమిత వైదిక కృత్యాల వలన, వింధ్య పర్వత గుహలలో నివసిస్తూ సర్వశాస్త్ర పారంగతులైన ధర్మజ్ఞులైన నాలుగు దివ్య పక్షుల వద్దకు జైమినిని పంపించారు.
2 – పక్షి ఉపాఖ్యానము
కురుక్షేత్ర మహాసంగ్రామంలో ఒక విశాల హస్తి కంఠము నుండి జారిపడిన ఘంట కింద రక్షించబడిన నాలుగు పక్షి పిల్లల దివ్య వృత్తాంతం వివరింపబడింది. శమీక మహర్షి కరుణతో ఆ పక్షి పిల్లలను పెంచి పెద్దచేసి వేదజ్ఞానాన్ని అనుగ్రహించారు. పూర్వజన్మలో సుకృషుడనే ముని పుత్రులై దుర్వాస మహర్షి శాపం వలన పక్షులుగా జన్మించిన వీరు, తపఃప్రభావం వలన పూర్వజన్మ స్మృతిని మరియు స్పష్టమైన మానవ వాక్కును కలిగి ఉన్నారు. జైమిని మహర్షి తమ వద్దకు రాగానే ఆ దివ్య పక్షులు అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో స్వాగతం పలికి ఆయన సందేహాలను తీర్చడానికి సిద్ధమయ్యాయి.
3 – ద్రౌపదీ పంచపతిత్వ నిరూపణము
ద్రౌపది ఐదుగురు పాండవులను పరిణయమాడిన ధర్మ రహస్యమును దివ్య పక్షులు వెల్లడించాయి. పూర్వము దేవేంద్రుడు త్రిశిరుడు మరియు వృత్రుడిని సంహరించిన దోషము వలన ఆయన తేజస్సు, బలము, ధర్మము ఐదు భాగాలుగా విడిపోయాయి. ఆ ఐదు దివ్య అంశలే భూమిపై యుధిష్ఠిరుడు, భీముడు, అర్జునుడు, నకులుడు, సహదేవులుగా జన్మించారు. వారి దివ్య పత్నిగా, సాక్షాత్తు శ్రీమహాలక్ష్మియే యాజ్ఞసేనిగా యజ్ఞకుండం నుండి ఆవిర్భవించి, సనాతన ధర్మ మర్యాదకు భంగం వాటిల్లకుండా వారిని వరించింది.
4 – వాసుదేవావతార నిరూపణము
భగవానుడైన విష్ణుమూర్తి యొక్క దివ్యావతార రహస్యములను పక్షులు కీర్తించాయి. నిర్గుణుడు, నిరాకారుడు, సర్వవ్యాపి అయిన పరమాత్మ అధర్మాన్ని అణచివేసి ధర్మాన్ని సంస్థాపించడానికి తన యోగమాయ ద్వారా సగుణ రూపాన్ని ధరిస్తాడు. భూదేవి భారమును తగ్గించుటకు, దుష్ట రాక్షసులను సంహరించుటకు, భక్తులను బ్రోచుటకు భగవాన్ శ్రీకృష్ణుడు ఈ మర్త్యలోకంలో అవతరించి శ్రేష్ఠమైన ధర్మమార్గాన్ని లోకానికి ప్రదర్శించాడు.
5 – బలదేవ తీర్థయాత్ర
కురుక్షేత్ర యుద్ద సమయంలో బలరామస్వామి ఆచరించిన పుణ్య తీర్థయాత్రల మహత్యం వర్ణించబడింది. బంధువుల మధ్య జరిగిన యుద్ధంలో పాల్గొనక తటస్థంగా ఉంటూ, పవిత్ర సరస్వతీ నదీ తీరంలోని పుణ్యక్షేత్రాలను దర్శించి ఆధ్యాత్మిక సాధన చేశారు. నైమిశారణ్యంలో రౌమహర్షణుని వధించిన పిదప సంభవించిన దోష నివృత్తికై పన్నెండేళ్ల పాటు కఠిన తీర్థయాత్రలు ఆచరించి లోకానికి ధర్మాచరణ యొక్క ప్రాధాన్యతను చాటి చెప్పారు.
6 – ద్రౌపదేయ వధ
రాత్రివేళ నిద్రిస్తున్న ద్రౌపది పంచ పుత్రులను అశ్వత్థామ అన్యాయంగా సంహరించుటకు గల పూర్వజన్మ కర్మఫలము వివరించబడింది. ఆ ఐదుగురు వీరులు పూర్వజన్మలో పవిత్రులైన విశ్వేదేవతలుగా ఉండి విశ్వామిత్ర మహర్షి కోపానికి గురై భూమిపై జన్మించారు. పాండవులకు సహాయపడి భూభారాన్ని తగ్గించిన అనంతరం, వారి పూర్వజన్మ శాపవిముక్తి కొరకు చిన్న వయస్సులోనే పరమపదాన్ని ప్రాప్తించారు.
7 – హరిశ్చంద్రోపాఖ్యానము
సత్యవ్రత పాలనలో సాటిలేని హరిశ్చంద్ర మహారాజు పుణ్య చరిత్ర ప్రారంభమవుతుంది. విశ్వామిత్ర మహర్షి రాజు యొక్క సత్యనిష్ఠను పరీక్షించుటకై ఆయన సమస్త రాజ్యాన్ని, ధనధాన్యాలను దానంగా కోరగా, హరిశ్చంద్రుడు చిరునవ్వుతో తన సమస్త సామ్రాజ్యాన్ని అర్పించాడు. ఇచ్చిన దక్షిణను చెల్లించుటకై తన భార్య శైబ్య, పుత్రుడు రోహితాశ్వునితో కలిసి పవిత్ర కాశీనగరానికి పయనమయ్యాడు.
8 – హరిశ్చంద్రోపాఖ్యాన అనుసంధానము
కాశీనగరంలో హరిశ్చంద్రుడు అనుభవించిన తీవ్రమైన కష్టాలు మరియు ఆయన ధర్మవిజయము వర్ణించబడ్డాయి. దక్షిణ చెల్లించుటకు తన భార్యాపుత్రులను విక్రయించి, తాను స్మశాన కాపలాదారునికి సేవకుడిగా మారాడు. పాము కాటుతో మరణించిన తన పుత్రుని దహన సంస్కారమునకు వచ్చిన భార్య వద్ద నుండి కూడా స్మశాన రుసుము లేకుండా అనుమతించక ధర్మనిష్ఠను చూపాడు. ఆయన అతులిత సత్యవ్రతానికి ప్రసన్నులై ఇంద్రాది దేవతలు, విశ్వామిత్రుడు ప్రత్యక్షమై పుత్రుడిని బ్రతికించి, సశరీరంగా స్వర్గలోక ప్రాప్తిని ప్రసాదించారు.
9 – ఆడిబక యుద్ధము
వశిష్ఠ విశ్వామిత్ర మహర్షుల మధ్య సంభవించిన ఘోర సంగ్రామ వృత్తాంతం వివరించబడింది. హరిశ్చంద్రుని కష్టాలకు కారణమైన విశ్వామిత్రునిపై వశిష్ఠుడు, ఆయనపై విశ్వామిత్రుడు ఆగ్రహించి ఒకరినొకరు కొంగలుగా మారాలని శపించుకున్నారు. ఆ ఇరువురు మహర్షులు రాక్షస పక్షులై చేసిన యుద్ధము లోకాలను భయకంపితులను చేయగా, బ్రహ్మదేవుడు ప్రత్యక్షమై వారిలోని క్రోధాన్ని శమింపజేసి శాంతిని పునఃప్రతిష్ఠించాడు.
10 – గర్భోత్పత్తి వర్ణనము
జ్ఞానియైన పుత్రునికి, పితృదేవునికి మధ్య జరిగిన సంవాదంలో మానవ శరీర ఉత్పత్తి రహస్యాలు వర్ణించబడ్డాయి. జీవుడు తన పూర్వకర్మల ననుసరించి పితృ రేతస్సు ద్వారా మాతృ గర్భంలో ప్రవేశించి, ప్రతి మాసము ఏ విధంగా అవయవ పుృష్టిని పొందుతాడో వివరింపబడింది. గర్భవాసంలో ఉన్నప్పుడు నరకయాతన అనుభవిస్తూ పూర్వజన్మ స్మృతితో భగవద్భక్తి చేస్తానని ప్రార్థించిన జీవుడు, జన్మించగానే మాయా ప్రభావం వలన సమస్తాన్ని మరచిపోతాడని చెప్పబడింది.
11 – సంసారగతి మరియు కర్మవిపాకము
జీవుని సంసార చక్రము మరియు కర్మఫలాల వర్ణన చేయబడింది. జీవుడు చేసే పుణ్యపాప కర్మల ననుసరించి రకరకాల యోనులలో జన్మించడం, పుణ్యకార్యాల వలన స్వర్గలోక సుఖాలు, పాపకార్యాల వలన विभिन्न నరకాలలో ఘోర యాతనలు అనుభవించడం వివరించబడింది. వివేకియైన మానవుడు ఈ సంసార బంధాల పట్ల విరక్తి పెంచుకుని పరమాత్మ ధ్యానంలో నిమగ్నుడు కావాలని ఉపదేశించబడింది.
12 – యమతాపనా మరియు నరక వర్ణన
యమలోక విశేషాలు మరియు రౌరవ, మహారౌరవ మొదలైన భయంకరమైన నరకాల వర్ణన చేయబడింది. పాపకార్యాలు చేసిన జీవులను యమదూతలు భయంకరమైన మార్గాలలో తీసుకెళ్లడం, అక్కడ వారు అనుభవించే विभिन्न శిక్షల వివరాలు ఇక్కడ స్పష్టంగా వర్ణించబడ్డాయి.
13 – నరకానుభవ నిరూపణము
విపశ్చిత్తు అనే పుణ్యాత్ముడైన రాజు నరకంలో పడిన జీవులకు తన పుణ్యప్రభావంచేత ఊరట కలిగించిన దివ్య గాథ వర్ణించబడింది. స్వల్ప పాపం వలన నరకానికి వెళ్లిన ఆ రాజు, అక్కడ యాతన అనుభవిస్తున్న జీవుల బాధను చూసి దయతో, వారి ఉపశమనం కొరకు తాను నరకంలోనే ఉండడానికి సిద్ధపడి పరమ దయాళువుగా నిలిచాడు.
14 – యమదూత నిర్దేశము
యమదూతలు మానవులకు ఏ విధమైన పాపాలు నరక హేతువులో, ఏ విధమైన పుణ్యకార్యాలు స్వర్గప్రాప్తిని కలిగిస్తాయో వివరిస్తారు. తల్లిదండ్రులను పూజించడం, పరాన్నం తినకపోవడం, సత్యం పలకడం, గోసేవ చేయడం వంటి నైతిక ధర్మాలు మానవుడిని యమబాధల నుండి రక్షిస్తాయని చెప్పబడింది.
15 – నరకముక్తి మరియు పుణ్యవర్ణన
పాపకార్యాల నుండి విముక్తి పొందే మార్గాలు, ప్రాయశ్చిత్త విధులు మరియు శ్రాద్ధ కర్మల విశిష్టత వివరించబడ్డాయి. పితృదేవతలకు భక్తిశ్రద్ధలతో ఆచరించే శ్రాద్ధము వలన పూర్వీకులు తృప్తి చెంది సంతానానికి ఆయురారోగ్య ఐశ్వర్యాలను అనుగ్రహిస్తారని ఉద్ఘాటించబడింది.
16 – అనసూయా వరము మరియు అత్రి తపస్సు
ప్రాతివ్రత్య మహిమకు నిదర్శనమైన అనసూయా దేవి మరియు అత్రి మహర్షి పుణ్య చరిత్ర వర్ణించబడింది. త్రిమూర్తులను తన పాతివ్రత్య శక్త్యచేత పసిపాపలుగా మార్చిన అనసూయా దేవి భక్తికి మెచ్చి, త్రిమూర్తులు ఆమె పుత్రులుగా దత్తాత్రేయ, దుర్వాస, చంద్ర రూపాలలో అవతరించారు.
17 – దత్తాత్రేయావతారము
సర్వదేవతా స్వరూపుడైన దత్తాత్రేయ స్వామి ఆవిర్భావము మరియు ఆయన దివ్య లీలలు కీర్తించబడ్డాయి. త్రిమూర్త్యాత్మక స్వరూపుడైన దత్తాత్రేయుడు అవధూత మార్గాన్ని లోకానికి అందించి, ధర్మాత్ములైన రాజులకు మరియు ముముక్షువులకు ఆత్మజ్ఞానాన్ని ప్రసాదించిన వృత్తాంతం వివరించబడింది.
18 – గర్గవాక్యము మరియు దత్తాత్రేయ మాహాత్మ్యము
గర్గ మహర్షి ఆయు రాజునకు దత్తాత్రేయ స్వామి ఉపాసనా మహత్యాన్ని వివరించిన ఘట్టము. దత్తాత్రేయ అనుగ్రహం వలన సర్వ శత్రు జయము, పుత్రప్రాప్తి, పరమ ఆధ్యాత్మిక సిద్ధి కలుగుతాయని గర్గ ముని బోధించారు.
19 – దత్తాత్రేయోపాఖ్యానము
కార్తవీర్యార్జునుడు దత్తాత్రేయ స్వామిని ఆరాధించి వెయ్యి చేతులు, అధర్మ నిరోధక శక్తి, సమస్త పృథ్వీ పాలనాధికారము వంటి అనేక దివ్య వరాలను పొందిన పవిత్ర గాథ వర్ణించబడింది.
20 – కువలయాశ్చోపాఖ్యానము
కువలయాశ్వుడనే రాజకుమారుడు పాతాళకేతు అనే రాక్షసుని సంహరించి మునుల యజ్ఞాలను రక్షించిన వీరత్వ వృత్తాంతం. ఆయన దివ్య అశ్వమైన కువలయ సహాయంతో అధర్మాన్ని అణచివేసిన తీరు వివరించబడింది.
21 – కువలయాశ్చ వివాహము
కువలయాశ్వుడు పాతాళ లోకంలో బంధించబడిన గంధర్వ రాజకన్య మదాలసను రాక్షసుల నుండి విడిపించి, శాస్త్రోక్తంగా వివాహమాడిన ఘట్టము వర్ణించబడింది.
22 – మదాలసా మరణము
తాళకేతుడు అనే రాక్షసుని మాయా వచనాలు విని, తన భర్త కువలయాశ్వుడు యుద్ధంలో మరణించాడని భావించి, మదాలస విరహాగ్నితో ప్రాణాలను త్యాగం చేసిన కరుణారసభరిత ఘట్టము.
23 – కువలయాశ్చ పాతాళగమనము
మదాలస వియోగంతో కువలయాశ్వుడు తీవ్ర దుఃఖితుడై పునర్వివాహం చేసుకోనని ప్రతిజ్ఞ పూనడం, ఆయన మిత్రులైన నాగకుమారులు ఆయనను పాతాళ లోకానికి తీసుకెళ్లడం వివరించబడింది.
24 – మదాలసా పునర్లాభము
నాగరాజైన అశ్వతరుడు సరస్వతీ దేవిని తపస్సుచే ప్రసన్నం చేసుకుని సంగీత విద్యను పొంది, బ్రహ్మదేవుని వరంచేత మదాలసను పునర్జీవితురాలిగా చేసి కువలయాశ్వునికి అప్పగించిన దివ్య లీల.
25 – కువలయాశ్చ మదాలసా సంవాదము
పునర్జన్మ పొందిన మదాలస తన భర్తతో కలిసి రాజ్యాన్ని పాలిస్తూ, పూర్వజన్మ జ్ఞానంతో సంసార అసత్యతను, ఆత్మజ్ఞాన మహిమను చర్చించిన సంవాదము.
26 – పుత్ర శిక్షా
మదాలస తన పుత్రులైన విక్రాంతుడు, సుబాహుడు, శత్రుమర్దనులకు ఉయ్యాల జోలపాటల ద్వారా చిన్ననాటి నుండే ఆత్మజ్ఞానాన్ని నూరిపోసిన పరమ పావన ఘట్టము.
27 – మదాలసోపదేశము
మదాలస తన పుత్రులకు పంచభూతాల తోటి నిర్మితమైన శరీరం అనిత్యమని, ఆత్మ నిత్యమని, దేహాభిమానాన్ని వీడి పరబ్రహ్మ తత్త్వాన్ని తెలుసుకోవాలని గావించిన అద్వైత బోధ.
28 – మదాలసా రాజధర్మోపదేశము
నాలుగవ పుత్రుడైన అలర్కునికి రాజధర్మాలను, ప్రజాపాలనా సూత్రాలను, అంతఃశత్రు జయాన్ని ఉపదేశించిన నీతిశాస్త్ర రహస్యాలు.
29 – గృహస్థధర్మోపదేశము
గృహస్థాశ్రమ ధర్మాలు, వర్ణాశ్రమ ఆచారాలు, పితృకర్మలు మరియు దానధర్మాల విశిష్టతను మదాలస అలర్కునికి వివరించిన ఘట్టము.
30 – సన్యాసధర్మోపదేశము
వానప్రస్థ, సన్యాసాశ్రమ ధర్మాలు, యమ నియమాలు మరియు మోక్షప్రాప్తికి అవసరమైన అంతరంగ శుద్ధిని మదాలస వివరించి, ఆపత్కాలంలో తెరవమని ఒక దివ్య ఉంగరాన్ని అలర్కునికి ఇచ్చింది.
31 – అలర్కాభిషేకము
కువలయాశ్వుడు, మదాలస అడవులకు తపస్సుకు వెళ్లగా, అలర్కుడు రాజ్యసింహాసనాన్ని అధిష్టించి ధర్మబద్ధంగా ప్రజాపాలన ఆరంభించిన వృత్తాంతం.
32 – అలర్క రాజ్యము
అలర్కుని పాలనలో రాజ్యం సుభిక్షంగా ఉన్నప్పటికీ, ఆయన భోగలాలసుడై ఆత్మజ్ఞానాన్ని విస్మరించగా, ఆయన సోదరుడైన సుబాహుడు ఆయనను హెచ్చరించడానికి యత్నించడం.
33 – సుబాహు ఆగమనము
సుబాహుడు కాశీరాజు సహాయంతో అలర్కుని రాజ్యంపై దండెత్తి, ఆయనలోని అజ్ఞానాన్ని, భోగాసక్తిని తొలగించడానికి యుద్ధం ప్రకటించిన ఘట్టము.
34 – అలర్కాభ్యుదయ మరియు విరక్తి
రాజ్య నష్టం సంభవించిన ఆపదలో అలర్కుడు మదాలస ఇచ్చిన దివ్య ఉంగరాన్ని తెరిచి, అందలి ఆత్మజ్ఞాన ఉపదేశాన్ని చదివి సంసార విరక్తి పొంది దత్తాత్రేయుని శరణు వేడడం.
35 – ఆచారనిరూపణము
దత్తాత్రేయ స్వామి అలర్కునికి సదాచార నియమాలను, మానసిక శుద్ధిని, అహింస మరియు సత్య పాలనా మహిమను బోధించిన పవిత్ర ఘట్టము.
36 – మదాలసోపదేశ సమాప్తి
దత్తాత్రేయుని అనుగ్రహంతో అలర్కుడు జీవన్ముక్తుడు కాగా, సుబాహుడు తన సోదరునికి జ్ఞానోదయం కలిగించడానికే ఈ నాటకం ఆడానని చెప్పి ఇరువురూ తపస్సుకు వెళ్లడం.
37 – ఆత్మవివేకము
జడరూపంలో ఉన్న మునిపుత్రుడు తన తండ్రికి ఆత్మ వివేకాన్ని, క్షేత్రజ్ఞ మరియు క్షేత్ర వ్యత్యాసాన్ని వివరిస్తూ అజ్ఞాన నాశనం చేసిన జ్ఞాన బోధ.
38 – జడపితృ సంవాదము
తండ్రి పుత్రుల నడుమ ఆత్మ స్వరూపం, మాయా ప్రభావం మరియు బంధమోక్షాల గురించిన గూఢమైన ఆధ్యాత్మిక చర్చ.
39 – యోగక్రియా
ప్రాణాయామము, ధారణ, ధ్యానము, సమాధి మొదలైన యోగాంగాల అనుష్ఠాన క్రమము మరియు చిత్తవృత్తి నిరోధ మార్గము వర్ణించబడింది.
40 – యోగిసిద్ధి
యోగాభ్యాసంలో లభించే వివిధ సిద్ధులు, అష్టసిద్ధుల మాయాజాలం మరియు వాటికి లొంగకుండా కేవలం మోక్షాన్ని మాత్రమే లక్ష్యంగా చేసుకోవాలనే హెచ్చరిక.
41 – యోగాచారము
యోగి అనుసరించవలసిన పవిత్ర ఆహార నియమాలు, ఏకాంత వాసము, ప్రశాంత మనస్సు మరియు నిరంతర బ్రహ్మచింతన విశేషాలు.
42 – ఓంకారమాహాత్మ్యము
ప్రణవ స్వరూపమైన ఓంకార మహిమ, అకార ఉకార మకారాల తత్త్వము మరియు ప్రణవ ధ్యానం ద్వారా లభించే పరమపద ప్రాప్తి.
43 – అరిష్టనిరూపణము
మరణం ఆసన్నమయ్యే వేళ శరీరంలోనూ, ప్రకృతోనూ కనిపించే विभिन्न అరిష్ట శకునాలు మరియు యోగి దేహత్యాగానికి సిద్ధమయ్యే విధానము.
44 – జడపుత్రోక్తిసమంజసమ్
మునిపుత్రుని జ్ఞానబోధతో తండ్రి ముక్తుడవుట, జైమినికి దివ్య పక్షులు తమ మొదటి భాగ బోధను పూర్తి చేసి నమస్కరించడం.
45 – బ్రహ్మోత్పత్తి మరియు సృష్టి
మార్కండేయ మహర్షి తన శిష్యుడైన క్రోష్టుకికి బ్రహ్మదేవుని ఆవిర్భావము, మహాప్రళయానంతరం జరిగిన ప్రాకృత సృష్టి క్రమము వివరించడం.
46 – బ్రహ్మమాన మరియు యుగగణనా
కాల విభాగాలు, నలుగు యుగాల ప్రమాణము, మహాయుగము, మన్వంతర కాలము మరియు బ్రహ్మదేవుని అహోరాత్రుల పరిమాణము వివరణ.
47 – ప్రాకృతసృష్టి మరియు వికారసృష్టి
మహత్తత్త్వము, అహంకారము, తన్మాత్రలు, పంచభూతాల ఆవిర్భావము మరియు ప్రాకృత సృష్టి విశేషాల వర్ణన.
48 – వైకృతసృష్టి
దేవతలు, పశుపక్ష్యాదులు, మానవులు, వృక్షాదుల ఉత్పత్స్య క్రమము మరియు త్రిగుణాల ఆధారంగా జీవుల వైవిధ్యం.
49 – ప్రజాపతిసృష్టి
బ్రహ్మదేవుని మానస పుత్రులైన మరీచి, అత్రి, అంగిరసుడు, పులస్త్యుడు, పులహుడు, క్రతువు, వశిష్ఠుడు, భృగువు, దక్షుల ఆవిర్భావము.
50 – రుద్రసృష్టి మరియు స్వాయంభువ మన్వంతరము
రుద్రభగవానుని ఆవిర్భావము, స్వాయంభువ మనువు మరియు శతరూపల వివాహము, వారి సంతానంచే భూమిపై ప్రజావృద్ధి.
51 – ప్రియవ్రత వంశము
స్వాయంభువ మనువు పుత్రుడైన ప్రియవ్రతుని పాలన, ఆయన ఏడు సముద్రాలను, సప్త ద్వీపాలను ఏర్పరిచిన దివ్య గాథ.
52 – అగ్నీధ్ర మరియు నాభి
జంబూద్వీపాధిపతియైన అగ్నీధ్రుడు, ఆయన పుత్రుడైన నాభిరాజ యొక్క పుణ్య చరిత్ర మరియు శ్రీమహావిష్ణువు ఋషభదేవునిగా అవతరించుట.
53 – ఋషభదేవ మరియు భరత
ఋషభదేవుని వైరాగ్య జీవనము, ఆయన పుత్రుడైన భరత మహారాజు ధర్మపాలన, ఆయన పేరు మీదుగానే ఈ భూఖండానికి భారత్వర్షమని పేరు వచ్చుట.
54 – జంబూద్వీపవర్ణన
జంబూద్వీప భౌగోళిక పరిస్థితులు, మేరు పర్వతము, పవిత్ర నదులు, వివిధ వర్షాల సమగ్ర వర్ణన.
55 – కింపురుషాదివర్ష
కింపురుష, హరి, రమ్యక మొదలైన వర్షాలలో నివసించే ప్రజల ఆయు ప్రమాణాలు, నిత్య కల్యాణ జీవన విధానము.
56 – ఇలావృతవర్ష
మేరు పర్వత మధ్యంలో ఉన్న ఇలావృత వర్ష విశేషాలు, దేవతల విహార స్థలాలు, మహర్షుల తపోభూములు.
57 – భారతవర్షవర్ణన
సకల పుణ్యకర్మలకు నిలయమైన భారతవర్ష మహిమ, ప్రసిద్ధ కులపర్వతాలు, పవిత్ర గంగా యమునా నదుల పుణ్యప్రభావము.
58 – కూర్మవిభాగము
భారతదేశం కూర్మ ఆకారంలో రూపుదిద్దుకున్న తీరు, వివిధ దిక్కులలో ఉన్న జనపదాలు, నక్షత్రాల ప్రభావ వర్ణన.
59 – ద్వీప పర్వత వర్ణన
ప్లక్ష, శాల్మల, కుశ, క్రౌంచ, శాక, పుష్కర ద్వీపాల వర్ణన, అక్కడి పర్వతాలు, నదులు మరియు వర్ణాశ్రమ ధర్మాలు.
60 – స్వాయంభువ మన్వంతర ముగింపు
మొదటి మన్వంతరమైన స్వాయంభువ మన్వంతరము యొక్క సప్తర్షులు, దేవతలు, రాజుల పుణ్య గాథల సమాప్తి.
61 – స్వారోచిష మన్వంతరము – బ్రాహ్మణ కథ
రెండవ మన్వంతర వృత్తాంతం, స్వరూపుడనే బ్రాహ్మణుడు దివ్య మూలికా ప్రభావంతో హిమాలయాలకు వెళ్లి వరూధిని అనే అప్సరసను కలుసుకొనుట.
62 – స్వారోచిష మన్వంతరము – స్వారోచిషుని జననము
వరూధిని పట్ల బ్రాహ్మణుడు విరక్తి చూపగా, కలి అనే గంధర్వుడు ఆ బ్రాహ్మణ రూపంలో వచ్చి వరూధినితో సమాగమమై స్వారోచిషుడనే పుత్రుని పొందుట.
63 – స్వారోచిష మన్వంతరము – స్వారోచిషుని పరాక్రమము
స్వారోచిషుడు మనోరమ అనే కన్యను రాక్షస శాపం నుండి విడిపించి, పద్మినీ విద్యను పొంది, ముగ్గురు కన్యలను పరిణయమాడుట.
64 – స్వారోచిష మన్వంతరము – తరువాయి
స్వారోచిషుని ధర్మపాలన, యజ్ఞయాగాదుల నిర్వహణ, సకల ప్రాణులకు ఆనందం కలిగించిన దివ్య పాలన.
65 – స్వారోచిష మన్వంతరము – తరువాయి
స్వారోచిషునికి ద్యుతిమానుడనే పుత్రుడు జన్మించుట, ఆయన సూర్యదేవుని ఆరాధించి దివ్య తేజస్సును పొందుట.
66 – స్వారోచిష మన్వంతరము – తరువాయి
ద్యుతిమానుడు రెండవ మనువైన స్వారోచిష మనువుగా పట్టాభిషిక్తుడై లోకాలను ధర్మబద్ధంగా పాలించుట.
67 – స్వారోచిష మన్వంతరము – ముగింపు
స్వారోచిష మన్వంతరంలోని దేవతలు, సప్తర్షులు, మనుపుత్రుల వర్ణనతో రెండవ మన్వంతర సమాప్తి.
68 – పద్మినీ విద్య మరియు నిధి వర్ణన
కుబేరుని అష్టనిధులు మరియు పద్మినీ విద్య యొక్క రహస్యాలు, మానవ స్వభావంపై వాటి ప్రభావం.
69 – ఉత్తమి మన్వంతరము
మూడవ మనువైన ఉత్తమి మనువు కథ, ఉత్తమ రాజు భార్యా వియోగము, తపస్సు మరియు ఉత్తమి మనువు జననము.
70 – ఉత్తమి మన్వంతరము – తరువాయి
ఉత్తముని పుత్రుడు ఉత్తమి మనువుగా భూమిని పాలిస్తూ ధర్మాన్ని ప్రతిష్ఠించిన వృత్తాంతము.
71 – ఉత్తమి మన్వంతరము – తరువాయి
మూడవ మన్వంతరంలోని భానువులనే దేవతలు, సప్తర్షులు, యజ్ఞభాగాలు స్వీకరించిన దివ్యులు.
72 – ఉత్తమి మన్వంతరము – తరువాయి
ఉత్తమి మనువు కాలంలో సంభవించిన ఘటనలు, శ్రీమహావిష్ణువు రక్షణ మరియు ప్రజాక్షేమము.
73 – ఉత్తమి మన్వంతరము – ముగింపు
మూడవ మన్వంతర కథా సమాప్తి, మనువుల దివ్య పాలనా ప్రభావం.
74 – తామస మన్వంతరము
నాలుగవ మనువైన తామస మనువు ఆవిర్భావం, ఆయన కాలంలోని సప్తర్షులు, దేవతలు, రాజకుమారులు.
75 – రైవత మన్వంతరము
ఐదవ మనువైన రైవత మనువు పుట్టుక, ఆయన తపోమహిమ, రైవత మన్వంతర విశేషాలు.
76 – చాక్షుష మన్వంతరము
ఆరవ మనువైన చాక్షుష మనువు వృత్తాంతం, పృథు చక్రవర్తి భూమిని దున్ని సకల ధాన్యాలను పితికిన పవిత్ర గాథ.
77 – వైవస్వత మన్వంతరము
ప్రస్తుతం నడుస్తున్న ఏడవ మన్వంతరమైన వైవస్వత మన్వంతర వర్ణన, సూర్యపుత్రుడైన వైవస్వత మనువు, వశిష్ఠ కాశ్యపాది సప్తర్షులు.
78 – వైవస్వత సావర్ణి మన్వంతర జననము
ఎనిమిదవ మనువు కాబోయే సావర్ణి మనువు జననము, సూర్యభగవానుడు మరియు ఛాయాదేవిల పుత్రుడైన సావర్ణి తపోమహిమ.
79 – సావర్ణిక మన్వంతర ప్రశంస
సురథ మహారాజు దేవీ అనుగ్రహంచేత సావర్ణి మనువుగా జన్మించబోయే దివ్య భవిష్యత్ వర్ణన.
80 – సావర్ణి మన్వంతర వర్ణన
ఎనిమిదవ మన్వంతరంలోని సప్తర్షులు, దేవగణాలు, మనుపుత్రుల వివరాలు మరియు దేవీ మాహాత్మ్యానికి ఉపోద్ఘాతము.
81 – దేవీ మాహాత్మ్యము – మధుకైటభ వధ
దేవీ మాహాత్మ్య మొదటి అధ్యాయంలో, స్వారజ్యము కోల్పోయిన సురథ మహారాజు, స్వజనులచే త్యజించబడిన సమాధి అనే వైశ్యుడు మేధస్సు ఆశ్రమానికి వచ్చుట. మేధో ముని జగన్మాత యోగనిద్ర, విష్ణుదేవుడు మధుకైటభుల సంహారానికి బ్రహ్మదేవుడు చేసిన దేవీ స్తుతిని వివరించుట.
82 – దేవీ మాహాత్మ్యము – దేవీ ప్రాదుర్భావము మహిషాసుర సైన్య వధ
దేవతలందరి తేజస్సు నుండి శ్రీమహాలక్ష్మి ఆవిర్భవించుట, దివ్యాయుధాలను ధరించి మహిషాసురుని సైన్యాధ్యక్షులైన చిక్షుర చామరాదులను సంహరించుట.
83 – దేవీ మాహాత్మ్యము – మహిషాసుర వధ
సింహారూఢురాలైన పరాశక్తి మహిషాసురుడు ధరించిన నానా రూపాలను ఛేదించి, త్రిశూలంతో ఆయన కంఠాన్ని తెగనరికి లోకాలను రక్షించిన పరమ పావన ఘట్టము.
84 – దేవీ మాహాత్మ్యము – మహిషాసురమర్దిని దేవకృత స్తుతి
దేవేంద్రాది దేవతలు మహాలక్ష్మిని భక్తితో కీర్తించి, ఆపత్కాలంలో స్మరిస్తే ప్రత్యక్షమవుతాననే అభయాన్ని పొందుట.
85 – దేవీ మాహాత్మ్యము – శుంభ నిశుంభ దూత సంవాదము
దేవతలు హిమాలయాలపై అపరాజితా స్తుతి చేయగా, పార్వతి దేవి దేహం నుండి కౌశికి ఆవిర్భవించుట, శుంభ నిశుంభుల దూత సుగ్రీవుడు వచ్చి పెళ్లి ప్రతిపాదన తెగ్గొట్టగా దేవి దానిని తిరస్కరించుట.
86 – దేవీ మాహాత్మ్యము – ధూమ్రలోచన వధ
కోపగించిన శుంభుడు పంపిన ధూమ్రలోచనుడిని అంబికా దేవి తన హుంకార మాత్రంచే భస్మీపటలం చేయుట, సింహం రాక్షస సైన్యాన్ని నాశనం చేయుట.
87 – దేవీ మాహాత్మ్యము – చండ ముండ వధ
చండముండులు దేవిని బంధించడానికి రాగా, అంబిక బొమముడి నుండి భయంకరమైన కాళికా దేవి ఆవిర్భవించి చండముండుల శిరస్సులను తెగనరికి చాముండా దేవిగా ప్రసిద్ధి చెందుట.
88 – దేవీ మాహాత్మ్యము – రక్తబీజ వధ
సప్తమాతృకల ఆవిర్భావము, రక్తపు బొట్టు నేలనపడితే వేలమంది రాక్షసులు జన్మించే రక్తబీజుని రక్తాన్ని కాళికాతల్లి తాగి సంహరించుట.
89 – దేవీ మాహాత్మ్యము – నిశుంభ వధ
భయంకర పోరాటం అనంతరం నిశుంభాగ్రజుని శస్త్రాలను ఛేదించి పరాశక్తి నిశుంభుని హృదయాన్ని త్రిశూలంతో గుచ్చి సంహరించుట.
90 – దేవీ మాహాత్మ్యము – శుంభ వధ
అనేక శక్తులతో పోరాడుతున్నావని శుంభుడు అనగా, సమస్త మాతృకలను తనలో విలీనం చేసుకుని శుంభుని సంహరించి లోకాలకు శాంతి కలిగించుట.
91 – దేవీ మాహాత్మ్యము – నారాయణీ స్తుతి
దేవతలందరూ జగన్మాతను అద్భుతంగా స్తుతించుట, భవిష్యత్తులో దుర్గా, శాకంబరి, భ్రామరీ రూపాలలో అవతరిస్తానని అంబిక అభయమిచ్చుట.
92 – దేవీ మాహాత్మ్యము – ఫలస్తుతి
దేవీ మాహాత్మ్య పారాయణ మహిమ, నవరాత్రులలో ఈ గ్రంథాన్ని చదివిన వారికి సకల భయాల నుండి, దారిద్ర్యం నుండి విముక్తి లభించి ఐశ్వర్య సిద్ధులతో వర్ధిల్లుతారని భగవతి అనుగ్రహించుట.
93 – దేవీ మాహాత్మ్యము – సురథ సమాధుల వరప్రాప్తి
మేధస్సు బోధన ముగియగా, సురథ మహారాజు, సమాధి వైశ్యుడు నదీతీరంలో మృణ్మయ విగ్రహాన్ని నిలిపి తపస్సు చేసి దేవి అనుగ్రహంతో రాజ్యం, జ్ఞాన మోక్షాలు పొందుట.
94 – రౌచ్య భౌత్య మన్వంతరాల సంగ్రహము
తొమ్మిదవది, పదవది మొదలైన భవిష్యత్ మన్వంతరాలైన రౌచ్య, భౌత్య మన్వంతరాల క్లుప్త పరిచయం.
95 – రుచి చరిత్ర
రుచి అనే ప్రజాపతి వివాహం చేసుకోకుండా తపస్సు చేస్తుండగా, పితృదేవతలు ప్రత్యక్షమై గృహస్థాశ్రమం స్వీకరించి పితృఋణం తీర్చమని బోధించుట.
96 – రుచి పితృ స్తుతి
రుచి ప్రజాపతి పితృదేవతలను పరమ భక్తితో స్తుతించిన పవిత్రమైన పితృ స్తుతి ఘట్టము.
97 – పితృ వర ప్రదానము
ప్రసన్నులైన పితృదేవతలు రుచికి దివ్య భార్య, ఆయనకు రౌచ్య మనువు అనే శ్రేష్ఠ పుత్రుడు జన్మిస్తాడని వరాలు ప్రసాదించుట.
98 – రౌచ్య మనువు జననము
రుచికి మాలిని అనే అప్సరోకన్యతో వివాహము, రౌచ్య మనువు ఆవిర్భావము, తొమ్మిదవ మన్వంతర వైభవము.
99 – అగ్ని స్తుతి
అంగిరస ముని అగ్నిదేవుని స్తుతించి, భౌత్య మనువు అనే పుత్రుని పొందిన పదవ మన్వంతర కథా ప్రారంభము.
100 – చతుర్దశ మన్వంతర ముగింపు
పధ్నాలుగు మన్వంతరాల సమగ్ర ముగింపు, కాలచక్ర విశేషాలు, శ్రీమహావిష్ణువు రక్షకత్వము.
101 – వంశ కీర్తనము
సూర్యవంశ చక్రవర్తుల వంశావళి వర్ణన, పుణ్య పురుషుల చరిత్ర శ్రవణ ఫలము.
102 – సూర్య మాహాత్మ్యము
సకల లోకాలకు ప్రత్యక్ష దైవమైన సూర్యభగవానుని మహిమ, త్రిమూర్త్యాత్మక స్వరూప విశేషాలు.
103 – సూర్య స్తుతి – బ్రహ్మదేవుడు
సృష్టి ప్రారంభంలో అంధకారాన్ని తొలగించడానికి బ్రహ్మదేవుడు సూర్యభగవానుని గావించిన దివ్య స్తుతి.
104 – సూర్య ప్రభావము
సూర్యుడు తన కిరణాలచే నీటిని గ్రహించి వర్ష రూపంలో లోకానికి సమృద్ధిని కలిగించే ప్రకృతి నియమము.
105 – మార్తాండోత్పత్తి
కశ్యప మహర్షి, అదితి దేవిల పుత్రునిగా సూర్యుడు మార్తాండ రూపంలో ఆవిర్భవించిన దివ్య కథ.
106 – సూర్యతేజ సంహరణము – త్వష్ట
సూర్యుని తీవ్ర తేజస్సును తట్టుకోలేక సంజ్ఞాదేవి తపస్సుకు వెళ్లగా, ఆమె తండ్రి త్వష్ట సూర్యతేజస్సును చెక్కి తగ్గించుట.
107 – విశ్వకర్మ సూర్య స్తుతి
విశ్వకర్మ సూర్యుని స్తుతించి, ఆయన తేజస్సు నుండి శివుని త్రిశూలం, విష్ణువు చక్రం మొదలైన దివ్యాయుధాలను తయారుచేయుట.
108 – సూర్య అనుభావము
సూర్యభగవానుడు అశ్వ రూపంలో ఉన్న సంజ్ఞాదేవిని కలసి అశ్విని దేవతలకు జన్మనిచ్చిన లీల.
109 – సత్యాదితి స్తుతి
అదితి దేవి సూర్యుని ప్రార్థించి దేవతలకు విజయాన్ని, రాక్షస నాశనాన్ని చేకూర్చిన గాథ.
110 – సూర్య వంశ కథా ముగింపు
సూర్య భగవానుని ఉపాసనా ఫలము, సూర్యవంశ ఆరంభ ఘట్టముల ముగింపు.
111 – వంశానుక్రమణికా
ఇక్ష్వాకు, నిమి, నాభాగాది సూర్యవంశ చక్రవర్తుల వరుసక్రమ వర్ణన.
112 – పూషధ్ర చరిత్ర
పూషధ్రుడనే రాజకుమారుడు ఆవును కాపాడుతూ పొరపాటున చంపడం వలన శూద్రుడిగా మారి, తీవ్ర తపస్సుచే ఊర్ధ్వగతి పొందుట.
113 – నాభాగ చరిత్ర
నాభాగుడు అన్నలచే రాజ్యం నుండి వంచించబడి, అంగీరసుల యజ్ఞంలో సహాయపడి అపార ధనాన్ని, ధర్మపాలనను పొందుట.
114 – నాభాగ చరిత్ర – తరువాయి
నాభాగుని సత్యసంధత, ఆయన గావించిన మహోన్నత యజ్ఞాలు, ప్రజ్ఞా నిష్ఠ.
115 – నాభాగ చరిత్ర – ముగింపు
నాభాగుడు తన పుత్రుడైన అంబరీషునికి రాజ్యాన్ని ఇచ్చి, విష్ణుపదాన్ని పొందుట.
116 – భణంద మరియు వత్సప్రీ చరిత్ర
భణందుని పుత్రుడైన వత్సప్రీ రాక్షసుని సంహరించి సునంద అనే రాజకన్యను రక్షించి వివాహమాడుట.
117 – ఖనిత్ర చరిత్ర
దయార్ద్ర హృదయుడైన ఖనిత్ర రాజు, ఆయనపై మంత్రులు కుట్ర పనగా ఆ కుట్రే వారిని నాశనం చేయగా, దుఃఖంతో అడవులకు వెళ్ళుట.
118 – ఖనిత్ర చరిత్ర – ముగింపు
ఖనిత్ర రాజు అరణ్యంలో తపస్సు ఆచరించి పరమపదాన్ని పొందుట.
119 – వివింశ చరిత్ర
వివింశ మహారాజు వీరత్వము, ఆయన పాలనలో రాజ్యం ధనధాన్యాలతో తులతూగుట.
120 – ఖనీనేత్ర చరిత్ర
ఖనీనేత్రుడు సంతానలేమితో బాధపడి, అశ్వమేధ యజ్ఞం చేసి కరంధముడనే మహావీరుని పుత్రునిగా పొందుట.
121 – కరంధమ చరిత్ర
కరంధముడు శత్రురాజుల ముట్టడిని తన తపోబలంతో కేవలం చేతులు చరిచి సైన్యాన్ని సృష్టించి ఓడించుట.
122 – అవీక్షిత చరిత్ర
కరంధముని పుత్రుడైన అవీక్షితుని వీరత్వము, శాస్త్ర శస్త్ర విద్యలలో ఆయన నిపుణత.
123 – అవీక్షిత చరిత్ర – తరువాయి
అవీక్షితుడు విశాలిని అనే రాజకన్య స్వయంవరంలో శత్రురాజులను ఓడించి ఆమెను చేపట్టుట.
124 – అవీక్షిత చరిత్ర – తరువాయి
శత్రురాజులందరూ ఏకమై అవీక్షితుని బంధించగా, ఆయన తండ్రి కరంధముడు వచ్చి విడిపించుట.
125 – అవీక్షిత చరిత్ర – తరువాయి
బంధితుడనయ్యాననే అవమానంతో అవీక్షితుడు రాజ్యాన్ని, వివాహాన్ని వదులుకుని వైరాగ్యంతో ఉండుట.
126 – అవీక్షిత చరిత్ర – తరువాయి
విశాలిని అవీక్షితుని మాత్రమే పతిగా భావించి తపస్సు చేయుట, అవీక్షితుని తల్లి వీరాదేవి పుత్రకామేష్టి సదృశ వ్రతం చేయుట.
127 – అవీక్షిత చరిత్ర – ముగింపు
గంధర్వుల మధ్యవర్తిత్వంతో అవీక్షిత విశాలినుల వివాహం, మరుత్త చక్రవర్తి జన్మించుట.
128 – మరుత్త చరిత్ర
చక్రవర్తియైన మరుత్త మహారాజు వైభవం, ఆయన గావించిన మహోన్నతమైన యజ్ఞ సన్నాహాలు.
129 – మరుత్త చరిత్ర – తరువాయి
మరుత్త మహారాజు నాగజాతినే శాసించి, మునుల ఆశ్రమాలకు రక్షణ కల్పించిన భుజబలము.
130 – మరుత్త యజ్ఞము
మరుత్త చక్రవర్తి చేసిన యజ్ఞంలో సకల పాత్రలు బంగారమయమై ఉండుట, దేవతలే స్వయంగా వచ్చి యజ్ఞభాగాలను స్వీకరించిన మహా వైభవము.
131 – మరుత్త చరిత్ర – ముగింపు
మరుత్త చక్రవర్తి దానధర్మాలు చేసి పుత్రుడైన నరిష్యన్తునికి రాజ్యాన్నప్పగించి తపస్సుకు వెళ్ళుట.
132 – నరిష్యంత చరిత్ర
నరిష్యన్తుని ఉదార స్వభావము, బ్రాహ్మణులకు అపరిమిత ధనదానాలు చేసి పేదరికము లేకుండ చేయుట.
133 – దమ చరిత్ర
నరిష్యన్తుని పుత్రుడైన దముని యుద్ధ విద్యా ప్రవీణత, ఆయన శౌర్య గుణాలు.
134 – దమ చరిత్ర – తరువాయి
దముడు సుమనా స్వయంవరంలో వపుష్మంతుడనే శత్రురాజును ఓడించి సుమను వివాహమాడుట.
135 – దమ చరిత్ర – తరువాయి
వపుష్మంతుడు అరణ్యంలో నిరాయుధుడై ఉన్న దముని తండ్రి నరిష్యన్తుని అన్యాయంగా సంహరించుట.
136 – దమునిచే వపుష్మంతుని వధ
పితృవధ విని ఆగ్రహించిన దముడు వపుష్మంతుని యుద్ధంలో సంహరించి, ఆయన రక్తంతో పితృ తర్పణము చేసి క్షాత్రధర్మాన్ని నిలబెట్టుట.
137 – పురాణ సమాప్తి మరియు ఫలశ్రుతి
దివ్య పక్షులు జైమినికి సమస్త పురాణాన్ని వినిపించి ముగించుట, మార్కండేయుడు క్రోష్టుకిని ఆశీర్వదించుట, ఈ మార్కండేయ పురాణ పారాయణ శ్రవణాల వలన పాపక్షయము, ఆయురారోగ్యాలు, విష్ణుసాయుజ్య మోక్షప్రాప్తి కలుగుతుందనే దివ్య ఫలశ్రుతితో పురాణ సమాప్తి.